1. Ana Sayfa
  2. Hesap Araçları
  3. KDV Hesaplama
Hesap Aracı · KDV ve Vergi

KDV Hesaplama (KDV Dahil ve Hariç)

Bilgileri girin

Elinizdeki tutar

Sonuç

KDV hariç tutar (matrah)-
KDV oranı-
KDV tutarı-
KDV dahil tutar-

FORMÜL

KDV = KDV hariç tutar × oran / 100

KDV dahil tutar = KDV hariç tutar × (1 + oran / 100)

KDV hariç tutar = KDV dahil tutar / (1 + oran / 100)

KDV (dahil tutardan) = KDV dahil tutar − KDV hariç tutar

Hesap tarayıcınızda yapılır; girdiğiniz rakamlar hiçbir yere gönderilmez ve saklanmaz. Sonuç bilgi amaçlıdır; vergi ve hukuk kararlarında mali müşavirinize danışın.

Kısa cevap

KDV hariç tutar biliniyorsa KDV = tutar × oran / 100 ve KDV dahil tutar = tutar × (1 + oran / 100) olur. KDV dahil tutar biliniyorsa matrah = dahil tutar / (1 + oran / 100), KDV = dahil tutar − matrah. Örnek: %20 oranla 12.000 TL KDV dahil tutarın matrahı 10.000 TL, KDV'si 2.000 TL'dir.

Teklif yazarken müşteri "fiyatınız KDV dahil mi?" diye sorar, tedarikçi faturası KDV dahil toplamla gelir, patron "bu ay ne kadar KDV ödeyeceğiz?" der. Üç sorunun cevabı da aynı iki formüle dayanır. Yukarıdaki araç iki yönde de çalışır; aşağıda formülün nereden geldiğini, sık yapılan hataları ve hesabın muhasebeye nasıl işlendiğini anlatıyoruz.

KDV nasıl hesaplanır?

KDV, malın ya da hizmetin KDV hariç bedeli (matrah) ile oranın çarpımıdır. Matrah 10.000 TL ve oran %20 ise KDV 2.000 TL, faturanın KDV dahil toplamı 12.000 TL olur. Hesap bu kadar basittir; hata genellikle ters yönde, yani KDV dahil bir tutardan KDV'yi ayırırken yapılır.

Faturada matrah yalnız birim fiyat ile miktarın çarpımı değildir. Satır iskontosu, genel iskonto ve faturaya eklenen nakliye gibi bedeller de matrahı değiştirir. Önce iskontolar düşülür, sonra ek bedeller eklenir, KDV en son hesaplanır.

KDV dahil tutardan KDV nasıl çıkarılır?

KDV dahil tutar (1 + oran / 100) sayısına bölünür; çıkan sonuç matrahtır, aradaki fark KDV'dir. %20 oranda bölen 1,20, %10 oranda 1,10, %1 oranda 1,01'dir.

En sık yapılan hata, KDV dahil tutarın yüzde 20'sini alıp KDV sanmaktır. 12.000 TL'nin yüzde 20'si 2.400 TL eder; oysa doğru KDV 2.000 TL'dir. Fark küçük görünür ama yüzlerce faturada birikir ve mizanda 191 ile 391 hesaplarını tutmaz hale getirir.

KDV dahil tutarOranBölenMatrahKDV
12.000,00 TL%201,2010.000,00 TL2.000,00 TL
5.500,00 TL%101,105.000,00 TL500,00 TL
1.010,00 TL%11,011.000,00 TL10,00 TL

Tablodaki rakamlar örnektir; hangi oranın uygulanacağı mal ve hizmetin türüne bağlıdır.

Hangi malda hangi KDV oranı uygulanır?

Genel oranın yanında indirimli oranlar vardır ve hangi malın hangi orana girdiği KDV Kanunu'na bağlı listelerle belirlenir. Oranlar zaman zaman değiştiği için faturayı kesmeden önce güncel listeyi Gelir İdaresi'nin sitesinden kontrol etmek gerekir. Üretim firmalarında satılan parça ve mamullerin çoğu genel orana girer; bazı tarım ürünleri, gıda ve belirli hizmetler indirimli oranlara tabidir.

KDV'den istisna edilen satışlar ayrı bir konudur: ihracat, teşvik belgeli satışlar ve hurda teslimi gibi durumlarda faturada istisna kodu yazılır. Bu tür faturalar için KDV istisna kodları ve KDV'siz fatura ne zaman kesilir yazılarına bakabilirsiniz.

Teklif KDV dahil mi verilmeli, hariç mi?

Firmalar arası satışta teklif ve fiyat listesi neredeyse her zaman KDV hariç verilir. Alıcı firma ödediği KDV'yi indirim konusu yapacağı için onun için asıl maliyet KDV hariç tutardır. Nihai tüketiciye yapılan satışta ise fiyat KDV dahil yazılır; tüketici toplamı öder ve KDV'yi geri alamaz.

Karışıklık genellikle sözlü pazarlıkta çıkar. "Parça başı 24 lira" denildiğinde bunun KDV hariç olduğu teklif belgesinde açıkça yazılmazsa, faturada 28,80 TL'yi gören müşteri itiraz eder. Teklif formunun altına "Fiyatlarımıza KDV dahil değildir" satırını eklemek ve sipariş onayında aynı ifadeyi tekrarlamak bu tartışmayı baştan bitirir.

Dövizli tekliflerde de durum aynıdır: döviz fiyat KDV hariçtir, fatura kesilirken Türk lirasına çevrilmiş matrah üzerinden KDV hesaplanır. Kur farkı doğarsa onun KDV'si ayrıca hesaplanır; bunun için kur farkı hesaplama aracına bakabilirsiniz.

Gelen faturadaki KDV nasıl kontrol edilir?

Tedarikçiden gelen faturada üç şeye bakın: matrah ile KDV oranının çarpımı faturadaki KDV'yi veriyor mu, oran malın türüne uygun mu ve iskonto KDV'den önce mi düşülmüş. Fark birkaç kuruşsa satır bazında yuvarlamadan kaynaklanır ve kabul edilir; fark büyükse fatura reddedilir ya da düzeltme istenir. Kontrolü yaparken bu aracı "KDV dahil" seçeneğiyle kullanıp fatura toplamını girerseniz matrahın ve KDV'nin olması gereken değerini hemen görürsünüz.

Örnek: iskontolu faturada KDV nasıl hesaplanır?

Bir firma 500 adet braketi 24 TL birim fiyatla satıyor, müşteriye %5 iskonto veriyor ve faturaya 600 TL nakliye ekliyor. Oran örnek olarak %20 alınmıştır.

  1. Brüt tutar: 500 × 24 = 12.000 TL.
  2. İskonto: 12.000 × %5 = 600 TL; iskontolu tutar 11.400 TL.
  3. Nakliye eklenir: 11.400 + 600 = 12.000 TL. Bu, KDV matrahıdır.
  4. KDV: 12.000 × %20 = 2.400 TL.
  5. Fatura toplamı: 12.000 + 2.400 = 14.400 TL.

İskontoyu KDV'den sonra düşmek ya da nakliyeyi matraha katmamak faturanın tutarını ve KDV'yi yanlış çıkarır. Karşı firma faturayı muhasebeleştirirken farkı yakalar ve fatura geri döner.

KDV muhasebede nasıl kaydedilir?

Satışta hesaplanan KDV 391 Hesaplanan KDV hesabına alacak, alışta ödenen KDV 191 İndirilecek KDV hesabına borç yazılır. Yukarıdaki örnek satışın kaydı şöyledir:

HesapBorçAlacak
120 Alıcılar14.400,00
600 Yurt İçi Satışlar12.000,00
391 Hesaplanan KDV2.400,00
Toplam14.400,0014.400,00

Ay sonunda 191 ile 391 karşılaştırılır; 391 büyükse fark ödenir, 191 büyükse sonraki aya devreder. Ayrıntısı 191 ve 391 hesaplarının mahsubu ve devreden KDV yazılarında.

KDV hesabında sık yapılan hatalar nelerdir?

  • Dahil tutarın yüzdesini almak: KDV dahil tutardan KDV, oranla çarpılarak değil bölünerek bulunur.
  • Satır satır yuvarlama: Her satırın KDV'sini ayrı yuvarlayıp toplamak, toplam üzerinden hesaplanan KDV ile birkaç kuruş fark yaratabilir. Hangi yöntemi kullandığınızı faturalarınızda tutarlı tutun.
  • İskontoyu sonradan düşmek: İskonto matrahtan düşülür; KDV iskontolu tutar üzerinden hesaplanır.
  • Tevkifatı unutmak: Tevkifatlı işlerde KDV'nin bir kısmını alıcı beyan eder. Bunun için KDV tevkifat hesaplama aracını kullanın.
  • Dövizli faturada kuru karıştırmak: KDV, matrahın Türk lirası karşılığı üzerinden hesaplanır.

PakERP One'da KDV kendiliğinden hesaplanır

PakERP One'da satış ve alış faturalarında KDV satır bazında hesaplanır. Oran stok kartından gelir, satırda değiştirilebilir; iskonto ve ek bedeller matraha doğru sırayla işlenir. Fatura onaylanınca muhasebe fişi kendiliğinden kesilir.

  1. 101 Satış Faturaları ve 201 Alış Faturaları: satırda KDV oranı, istisna kodu ve tevkifat kodu seçilir; toplamlar alt panelde görünür.
  2. 22 KDV İstisna Kodları: %0 KDV'li satışta istisna kodu listeden seçilir.
  3. 940 KDV Beyannamesi: ayın hesaplanan ve indirilecek KDV'si, istisna ve tevkifat matrahları beyanname düzeninde listelenir.
  4. 904 Defterler ve Raporlar: 191 / 391 detaylı KDV raporu, mizan ve muavin.

Program ve bulut sunucu ücretsizdir; muhasebe modülünü inceleyebilirsiniz.

Kaynaklar

Sık Sorulan Sorular

KDV dahil fiyattan KDV nasıl hesaplanır?
KDV dahil fiyat (1 + oran / 100) sayısına bölünür, çıkan sonuç KDV hariç fiyattır. KDV dahil fiyattan KDV hariç fiyat çıkarılınca KDV bulunur. %20 oranda 1.200 TL'nin KDV hariç tutarı 1.000 TL, KDV'si 200 TL'dir.
1000 TL'nin KDV'si ne kadar?
1.000 TL KDV hariç tutarsa %20 oranda KDV 200 TL, KDV dahil toplam 1.200 TL'dir. 1.000 TL KDV dahil tutarsa matrah 833,33 TL, KDV 166,67 TL'dir. Aracın üstündeki seçimle iki yönü de hesaplayabilirsiniz.
KDV hariç fiyat nasıl bulunur?
KDV dahil fiyat, oranın bir fazlasına (genel oranda 1,20) bölünerek bulunur. KDV dahil tutarın yüzde 20'sini almak KDV'yi olduğundan fazla gösterir.
KDV oranı değişince hangi oran uygulanır?
Kural olarak malın teslim edildiği ya da hizmetin yapıldığı tarihte yürürlükte olan oran uygulanır. Geçiş dönemlerine ilişkin özel düzenlemeler olabildiği için Gelir İdaresi duyurularını takip edin.
KDV hesaplarken kuruş farkı neden çıkar?
Satır satır yuvarlanan KDV'lerin toplamı, fatura toplamı üzerinden hesaplanan KDV'den birkaç kuruş farklı olabilir. İki yöntem de kullanılır; önemli olan faturalarınızda aynı yöntemi tutarlı uygulamaktır.

Bu hesabı her gün elle yapmayın

PakERP One faturada KDV, tevkifat ve vadeyi kendisi hesaplar, cari ve muhasebe kaydını kendisi keser. Masaüstü program ve bulut sunucu ücretsiz.