1. Ana Sayfa
  2. Üretim Dünyası
  3. Üretim Firmasına Ön Muhasebe Programı Yeter mi
Program Rehberi · Finans

Üretim Firmasına Ön Muhasebe Programı Yeter mi? Sınırlar ve Seçenekler

PakERP One Ekibi 7 dk okuma
Kısa cevap

Fason ve reçete kullanmayan, az kalemle çalışan küçük bir atölyeye ön muhasebe programı yeter. Hammaddeyi işleyip mamul çıkaran, lot izleyen ya da fasona mal gönderen firmada yetmez: ön muhasebe faturayı ve cariyi tutar, ama sarfı, yarı mamulü, iş emrini ve ürün maliyetini göremez. Bu durumda stok rakamı her ay sayımla düzeltilir ve maliyet tahminle hesaplanır.

Ay sonu sayımı. Programda 4.120 kg DKP sac görünüyor, depoda 2.600 kg var. Arada kaybolan 1.520 kg aslında kaybolmadı: preste kesilip braket olmuş, braketlerin bir kısmı kaplamaya gitmiş, bir kısmı müşteriye sevk edilmiş. Ön muhasebe programı sacın girişini alış faturasıyla, braketin çıkışını satış faturasıyla gördü; aradaki her şey kayıt dışında kaldı.

Fatura, cari, kasa, banka ve KDV tarafında ön muhasebe programı işini yapar. Soru, üretimin kendisinin nereye yazılacağıdır. Ön muhasebeden ERP'ye geçişin zamanlamasını ön muhasebeden ERP'ye geçiş yazısında anlattık. Aşağıdaki sorular daha önceki adım için: sizin firmanızda ön muhasebe gerçekten yetmiyor mu, yetmiyorsa eksik tam olarak nerede?

Ana pencere ve Çalışma Alanım: Sol panelde Bugün göstergeleri, sık kullanılanlar ve son açılanlar; üstte modül menüleri ve hızlı erişim.Tam boyut
Ana pencere ve Çalışma Alanım · Sol panelde Bugün göstergeleri, sık kullanılanlar ve son açılanlar; üstte modül menüleri ve hızlı erişim.

Ön muhasebe programı neyi iyi yapar?

Ön muhasebe programı alış satış faturasını, cari hesabı, kasa ve bankayı, çek senedi ve KDV hazırlığını tek yerde tutar. Ticari işletmenin günlük finans işi bunlardan oluşur ve bu işler için iyi bir ön muhasebe programı yeterlidir.

Stok tarafında da bir şeyler vardır: kart açılır, faturayla giriş çıkış yapılır, miktar ve ortalama maliyet görünür. Alıp aynen satan bir firma için bu stok takibi doğrudur, çünkü faturaya giren ürün faturayla çıkar. Sorun, giren ürünün değişerek çıktığı yerde başlar.

Bir örnekle bakalım. Rulo sac alınır, dilinir, preste kesilir, kaplamaya gider, montajda vida ve somunla birleşir, kasaya konup sevk edilir. Bu zincirde faturaya dokunan yalnız iki nokta vardır: sacın ve vidanın alışı, montajlı parçanın satışı. Aradaki beş adımın hiçbiri ön muhasebe programında bir belgeye karşılık gelmez. Programdaki stok, faturalar doğru girildiği halde yanlıştır.

Üretim firmasında ön muhasebenin göremediği ne var?

Ön muhasebe programı yalnız faturayı görür; üretimde ise malın büyük kısmı faturasız hareket eder. Aşağıdaki tabloda bu hareketlerin hangisinin nerede kayda geçtiği var.

HareketÖn muhasebe programındaÜretim takibi olan programda
Hammaddenin üretime çıkışıElle stok çıkış fişi ya da hiçÜretim bildirimiyle reçeteden kendiliğinden sarf
Yarı mamulAyrı kart açılırsa elleOperasyon sonunda ayrı stok ya da nitelik
Fasoncuya giden malSatış gibi çıkar ya da hiç görünmezFasoncu deposuna transfer, geri dönüş beklenir
Fire ve hurdaSayım farkı olarak çıkarBildirimde fire adedi ve nedeni
Lot ve karşı lotÇoğu zaman yokMal kabulden sevkiyata soy ağacı
Ürün maliyetiSon alış fiyatıyla tahminReçete, işçilik ve genel giderle hesap
TerminSiparişte notSipariş satırı, iş emri ve kapasiteyle bağlı

Bu satırların her biri bir ay boyunca sessizce birikir ve ay sonu sayımında tek bir "fark" rakamına dönüşür. Fark rakamı ne kadar büyük olursa olsun, nereden geldiğini söylemez.

Tablonun son satırı ayrıca önemlidir. Ön muhasebe programında sipariş bir not olarak tutulduğunda, bir siparişin hangi iş emriyle üretildiği ve hangi tarihte biteceği programa sorulamaz; müşteri teslim tarihini sorduğunda cevap üretim sorumlusunun hafızasındadır.

Sahadan not

Ön muhasebeden çıkma kararını çoğu zaman bir müşteri denetimi verir: denetçi bir sevkiyatın hammadde lotunu sorar, cevap faturalardan ve el defterinden saatlerce aranır. Bu soruyla bir kez karşılaşan firma, üretim kaydının faturadan ayrı tutulması gerektiğini artık tartışmaz.

Hangi durumda ön muhasebe yeter?

Üretim yapan her firmanın ERP'ye ihtiyacı yoktur. Aşağıdaki koşulların çoğu sizin için doğruysa ön muhasebe ve düzenli sayım bir süre daha iş görür:

  • Ürün çeşidi azdır, reçeteler bir iki kalemden oluşur.
  • Fasona mal gönderilmez ya da yılda birkaç kez gönderilir.
  • Müşteri lot veya döküm numarası sormaz.
  • Maliyet hesabını mali müşavir yılda bir yapar ve bu yeterli görülür.
  • Sipariş sayısı az olduğundan termin bir tabloda izlenebilir.
  • Stok değeri, sayım farkının önemsiz kalacağı kadar düşüktür.

Tersi durumda, yani reçeteler çok katlıysa, fason düzenliyse ve müşteri izlenebilirlik istiyorsa, ön muhasebenin yanına bir şey eklemek gerekir. Lot takibinin neden faturayla yapılamadığını lot takibi nedir yazısında okuyabilirsiniz.

Ön muhasebeye ek program mı, ERP mi?

Ön muhasebe yetmediğinde üç yol vardır; hangisinin uygun olduğu, iki programın veriyi ne sıklıkla paylaşması gerektiğine bağlıdır.

  • Ön muhasebe ve Excel: Üretim tablosu Excel'de tutulur, fatura ön muhasebede. Ek maliyeti yoktur. Ama iki kayıt hiçbir zaman eşleşmez; Excel'deki üretim adedi ile programdaki stok ayrı yollardan gelir.
  • Ön muhasebe ve ayrı üretim programı: İş emri ve bildirim üretim programında, fatura ön muhasebede. Her iki programın da stok kartı vardır; kartların kodları aynı tutulmazsa aktarım bozulur. Hangi programın stok rakamının doğru kabul edileceği baştan belirlenmelidir.
  • ERP içinde ön muhasebe ve üretim: Fatura, stok, iş emri ve cari tek veritabanındadır. Kurulum daha uzun sürer, kartların ve reçetelerin düzgün açılması gerekir. Karşılığında sayım farkının kaynağı belge belge izlenebilir.

İkinci yol en sık seçilen ve en sık terk edilen yoldur. Başta kolay görünür, birkaç ay sonra iki programın stok rakamlarını eşitlemek için harcanan zaman, tek programa geçişin süresini aşar.

Ön muhasebeyle devam edilecekse fark nasıl küçültülür?

Bir süre daha ön muhasebede kalmaya karar verdiyseniz, sayım farkını küçültmenin yolu faturasız hareketleri de fişle kaydetmektir. Bu iş disiplin ister ama ay sonundaki sürprizi azaltır.

  • Haftalık sarf fişi: Üretime verilen hammaddeyi haftada bir, depodan çıkan miktar kadar stok çıkış fişiyle düşün. Ay sonunu beklemeyin.
  • Mamul giriş fişi: Biten üretimi aynı gün giriş fişiyle alın; fişin açıklamasına iş emri ya da sipariş numarasını yazın.
  • Fason için ayrı depo: Programınız izin veriyorsa fasoncuya giden malı satış faturasıyla değil, fasoncu adına açılmış bir depoya transferle gönderin.
  • Fire defteri: Pres başında tutulan fire adetleri haftalık toplanıp stoktan düşülsün; sayım farkının en büyük kalemi genellikle kayda geçmemiş firedir.
  • Aylık kısmi sayım: Tüm depoyu değil, en değerli on hammaddeyi her ay sayın.

Bu yöntemle stok rakamı düzelir ama maliyet ve izlenebilirlik yine elle kalır. Fişlerin her hafta düzenli girilmesi aksamaya başladığında, ayrı programa geçme zamanı gelmiş demektir.

Karar vermeden önce hangi sorular sorulmalı?

Program aramaya başlamadan önce firma içinde şu sorulara cevap verin. Cevapların çoğu "evet" ise ön muhasebenin sınırına gelmişsiniz demektir.

  1. Son üç ayın sayım farkını açıklayabiliyor musunuz, yoksa her ay "düzeltme" fişi mi kesiyorsunuz?
  2. Fasoncuda şu an ne kadar malınız olduğunu tek bir listeden söyleyebiliyor musunuz?
  3. Müşteri şikayetinde hangi hammadde lotunun kullanıldığını bulmak kaç saat sürüyor?
  4. Bir ürünün bu ayki maliyetini, geçen ayki maliyetiyle karşılaştırabiliyor musunuz?
  5. Siparişin teslim tarihi değişince bunu üretimdeki kim, nereden öğreniyor?
  6. Satış faturası kesilirken ürünün stokta olup olmadığına kim bakıyor?

Bu soruların cevabını aradığınız programın demosunda da arayın: aynı soruyu programa sorduğunuzda kaç tıkla cevap geliyor? Program seçiminde dikkat edilecek genel ölçütler ERP programı seçimi yazısında.

Sık yapılan hatalar

  • Sayım farkını gider yazıp geçmek: Fark kapanır ama nedeni kaybolur. Aynı fark her ay tekrar eder ve kimse fireyi ya da hatalı reçeteyi düzeltmez.
  • Mamulü faturayla "üretmek": Bazı firmalar mamul girişi için kendine fatura keser ya da elle giriş fişi açar. Hammadde çıkışı yapılmadığı için stok iki kez şişer.
  • Fasona gideni satış gibi kaydetmek: Fasoncunun carisi borçlu görünür, mal stoktan düşer. Mal döndüğünde alış gibi girilir ve maliyet iki kez sayılır.
  • ERP'yi yalnız fatura için almak: Üretim tarafı açılmazsa ERP pahalı bir ön muhasebe programına dönüşür.
  • Geçişi yıl ortasında, sayım yapmadan yapmak: Yanlış stok yeni programa taşınır, ilk ayın raporları güvenilmez olur.

PakERP One'da ön muhasebe ve üretim aynı programda

PakERP One ön muhasebe ekranlarını ve üretimi aynı veritabanında tutar; ön muhasebeye ayrıca üretim programı eklemek gerekmez. Program, bulut sunucu ve 17 modülün tamamı ücretsizdir.

  1. Ön muhasebe tarafı: 101 Satış Faturaları, 201 Alış Faturası, 801 Cari Kartlar, 802 Cari Ekstre, 821 Kasa, 831 Banka, 810-813 çek ve senet, 940 KDV beyannamesi hazırlığı.
  2. Üretim tarafı: 8107 Ürün Ağacı şeması, 8120 İş Emirleri, 8121 Üretim Bildirimleri. Bildirimde iyi ve fire adedi girilir, hammadde reçeteden kendiliğinden düşer.
  3. Fason: fason irsaliyesi malı fasoncu deposuna taşır; geri dönüş iş emrinin ilerlemesine işlenir.
  4. Lot: 202 Alış İrsaliyesi'nde lot ve karşı lot girilir; 8135 İzlenebilirlik ekranı hammaddeden sevkiyata zinciri gösterir.
  5. Geçiş: cari, stok ve ürün ağacı Excel şablonlarıyla aktarılır; kart ekranlarında "İçeri Aktar ▾" ile şablon indirilip doldurulur.

Kayıt olmadan bakmak için giriş ekranındaki "Demo hesabını inceleyin" düğmesiyle örnek bir üretim firmasının verisi gezilebilir. Modüllerin tamamı modüller sayfasında.

Konuyla ilgili: ERP ile Muhasebe Programı Farkı Nedir?, ERP ile Muhasebe Entegrasyonu: Çift Kayıt Neden Biter?.

Sık Sorulan Sorular

Ön muhasebe programı ile ERP arasındaki fark nedir?
Ön muhasebe programı fatura, cari, kasa, banka ve KDV gibi finans işlerini tutar. ERP bunlara ek olarak sipariş, satınalma, üretim, stok, fason ve maliyeti aynı veritabanında bağlar. Üretim yapan firmada fark, malın faturasız hareketlerinin kayda geçip geçmemesindedir.
İmalat yapan firma ön muhasebe programı kullanabilir mi?
Kullanabilir; özellikle ürün çeşidi az, reçetesi basit ve fasonu olmayan atölyelerde yeterli olur. Hammadde sarfı, yarı mamul ve fason düzenli hale geldiğinde stok rakamı her ay sayımla düzeltilmek zorunda kalır. Bu noktada üretim takibi olan bir programa ihtiyaç doğar.
Ön muhasebe programında üretim fişi var mı?
Bazı ön muhasebe programlarında basit bir üretim fişi bulunur: reçeteye göre hammadde düşülüp mamul girilir. İş emri, operasyon, fire nedeni, lot ve fason gibi ayrıntılar genellikle yoktur. Tek adımda biten üretim için yeterli olabilir.
Ön muhasebeden ERP'ye geçince eski kayıtlar ne olur?
Genellikle cari kartlar, stok kartları, açık bakiyeler ve açık faturalar taşınır; eski yılların ayrıntılı hareketleri eski programda arşiv olarak kalır. Geçiş tarihi olarak ay başı ya da yıl başı seçmek ve sayımla başlamak en temiz yoldur.
Üretim firmasında maliyet ön muhasebeyle hesaplanabilir mi?
Kaba bir tahmin yapılabilir: son alış fiyatıyla hammadde tutarı hesaplanır, işçilik ve genel gider elle eklenir. Reçete, fire ve operasyon süreleri programda olmadığı için hesap her seferinde elle tekrarlanır ve ürün bazında karşılaştırma zorlaşır.
PE
PakERP One Ekibiİş programı seçim rehberleri, programı geliştiren ekip tarafından yazılır. Son güncelleme: .

PakERP One'ı ücretsiz indirip kendi verinizle deneyin

PakERP One masaüstü program ve bulut sunucu ücretsiz; kullanıcı ve modül sınırı yok, hesap programın içinden açılır.