CRM panosunda satışın o anki durumunu ve takipsiz kalan işleri gösteren birkaç gösterge olmalıdır: açık fırsat tutarı ve ağırlıklı tutarı, bu ay kazanılan iş, cevap bekleyen teklifler, geciken görevler, aşamasında uzun bekleyen ve sıradaki adımı olmayan fırsatlar, son dönemin kayıp nedenleri. Pano günlük iş için, dönemsel raporlar ise değerlendirme için kullanılır.
Atölyede duran bir makine hemen fark edilir: ışık yanar, operatör seslenir, üretim panosunda iş emri kırmızıya döner. Satışta böyle bir ışık yoktur. Cevap bekleyen teklif sessizce bekler, aranmayan müşteri ses çıkarmaz, kaçırılan iş ancak ay sonunda ciroda fark edilir.
CRM panosu satışa o ışığı koyar. İyi bir pano az göstergeyle, takipsiz kalan işi ilk bakışta gösterir. Hangi göstergelerin panoya girmesi gerektiği, hangisine ne sıklıkla bakılacağı ve hangi raporların panoyu tamamlayacağı sırayla geliyor.
Tam boyutİçindekiler
- CRM panosu nedir, rapordan farkı ne?
- CRM panosunda hangi göstergeler olmalı?
- Hangi göstergeye ne sıklıkla bakılır?
- CRM panosu adım adım nasıl kurulur?
- Satışçı ile yöneticinin panosu aynı mı olmalı?
- Hangi raporlar panoyu tamamlar?
- Panodaki rakamlara ne zaman güvenilir?
- Sık yapılan hatalar
- PakERP One'da CRM panosu ve raporları
- Sık sorulan sorular
CRM panosu nedir, rapordan farkı ne?
CRM panosu, satışın anlık durumunu birkaç gösterge ve listeyle tek ekranda gösteren görünümdür. Rapor ise belirli bir dönemi ayrıntılı inceleyen, çoğu zaman yazdırılan ya da dışa aktarılan çıktıdır.
Fark kullanım amacındadır. Panoya her gün bakılır ve "bugün ne yapmalıyım?" sorusuna cevap verir: hangi görev gecikti, hangi teklif cevap bekliyor. Rapora ayda ya da çeyrekte bir bakılır ve "nasıl gidiyoruz?" sorusuna cevap verir: dönüşüm oranı ne, hangi satışçı ne kadar iş getirdi.
Üretim firmasında satış panosunun bir özelliği daha vardır: müşteri sayısı az, iş tutarları büyüktür. Tek bir büyük teklifin cevapsız kalması bütün ayın tablosunu değiştirebilir. Bu yüzden panoda toplam sayılardan çok tek tek işlerin listesi önemlidir; hangi büyük teklifin kaç gündür beklediği bir bakışta görülmelidir.
Bu ayrım önemli çünkü panoya rapor göstergeleri doldurulduğunda pano kalabalıklaşır ve bakılmaz olur. Üretimde de aynı durum vardır; sabah toplantısında hangi raporlara bakılacağı üretim müdürünün günlük raporları yazısında benzer bir mantıkla anlatılıyor.
CRM panosunda hangi göstergeler olmalı?
Satışın durumunu gösteren dört sayı ve takipsiz kalan işi gösteren üç liste çoğu üretim firmasına yeter.
| Gösterge | Ne söyler | Ne zaman dikkat edilir |
|---|---|---|
| Açık fırsat tutarı ve ağırlıklı tutar | Hunide ne kadar iş var, ne kadarı beklenebilir | Haftalar boyunca hiç değişmiyorsa |
| Bu ay kazanılan iş | Dönemin sonucu | Ay ortasında geçen ayın çok gerisindeyse |
| Cevap bekleyen teklifler | Takip edilmesi gereken teklif sayısı ve tutarı | Bekleme süresi uzayan teklif varsa |
| Geciken görevler | Tarihi geçmiş aramalar, ziyaretler, gönderimler | Her gün sıfıra yaklaşmalı |
| Aşamasında uzun bekleyen fırsatlar | Yerinde sayan işler | Belirlenen gün aşıldığında |
| Sıradaki adımı olmayan fırsatlar | Kimsenin takip etmediği işler | Listede tek kayıt bile varsa |
| Son dönemin kayıp nedenleri | İşin en çok neden kaçırıldığı | Bir neden belirgin öne çıktığında |
Ağırlıklı tutarın hesabı ve aşama olasılıklarının nasıl belirleneceği satış hunisi yazısında. Kayıp nedenlerinin nasıl okunacağı ise kaybedilen işin analizi rehberinde.
Panoyu ilk kuran firmalarda çoğu zaman ilk hafta geciken görev listesi uzun çıkar; bunlar unutulmuş eski hatırlatmalardır. Liste bir kez temizlendikten sonra her gün sıfıra yakın tutulması, panonun kullanılıp kullanılmadığının en kolay göstergesidir.
Hangi göstergeye ne sıklıkla bakılır?
Takip listelerine her gün, toplam tutarlara her hafta, oranlara ve nedenlere her ay ya da çeyrekte.
- Her gün (satışçı): bugünün ve geciken görevleri, cevap bekleyen teklifleri, sıradaki adımı geçen fırsatları. Beş dakikalık bir bakış.
- Her hafta (satış yöneticisi): açık fırsat ve ağırlıklı tutar, aşamasında uzun bekleyen fırsatlar, satışçı başına geciken görev. Haftalık toplantı bu ekrandan yapılır.
- Her ay (yönetim): kazanılan iş, teklif dönüşüm oranı, kayıp nedenleri, aday kaynakları.
- Her çeyrek: satışçı karnesi, müşteri ve iş türü kırılımları, bir önceki çeyrekte alınan kararların sonucu.
Aylık göstergelerden teklif dönüşüm oranının doğru hesaplanması ayrı dikkat ister; sayım kuralları teklif dönüşüm oranı yazısında.
CRM panosu adım adım nasıl kurulur?
- Panoyu kimin kullanacağına karar verin. Satışçının günlük ekranı ile yöneticinin haftalık ekranı farklı sorulara cevap verir.
- Her gösterge için bir soru yazın. "Bu sayıya bakınca ne yapacağım?" sorusunun cevabı yoksa gösterge panoya girmez.
- Sayılardan önce listeleri koyun. "Geciken görev: 7" bilgisi yetmez; o yedi görevin kendisi tıklanınca açılmalıdır.
- Eşikleri belirleyin. Fırsat bir aşamada kaç gün bekleyince işaretlenecek, teklif kaç gün cevapsız kalınca öne çıkacak?
- Kayıt alışkanlığını önce oturtun. Fırsat ve görev kaydı eksikse pano boş ya da yanıltıcı görünür. İlk aylarda panonun boş kalan yeri, eksik kaydın yeridir.
- Toplantıyı panodan yapın. Pano toplantıda açılmazsa kimse güncel tutmaz.
- Üç ayda bir gözden geçirin. Hiç bakılmayan göstergeyi çıkarın, sürekli sorulan ama panoda olmayan bilgiyi ekleyin.
Satışçı ile yöneticinin panosu aynı mı olmalı?
Göstergeler aynı kaynaktan gelmeli ama ağırlık farklı olmalıdır. Satışçının panosu kendi işlerine, yöneticinin panosu ekibin toplamına ve satışçılar arası karşılaştırmaya odaklanır.
Satışçı kendi görevlerini, kendi fırsatlarını ve kendi tekliflerini görür. Başkasının müşterisi panosunda kalabalık yapar. Saha ekibi olan firmalarda satışçının yalnız kendi müşterilerini görmesi istenebilir; bu durumda panodaki her sayı onun kapsamından hesaplanmalıdır.
Yönetici aynı göstergeleri satışçı bazında yan yana görür: kimde kaç geciken görev var, kimin hunisi dolu, kim bu ay kaç görüşme yaptı. Bu karşılaştırmanın bir ceza tablosuna dönüşmemesi gerekir; amaç tıkanan yeri bulmaktır. Satış ekibinin hangi ölçülerle izleneceği satış ekibi performansı yazısında ayrıca ele alınıyor.
Hangi raporlar panoyu tamamlar?
Dönemsel değerlendirme için birkaç rapor yeter. Bunlar panoda değil, ay sonunda ya da çeyrek sonunda açılır.
- Satış ekibi karnesi: satışçı başına müşteri, açık fırsat, kazanılan iş, görüşme, geciken görev, bekleyen teklif ve ciro.
- Satışçı bazında cari listesi: hangi müşterinin hangi satışçıya bağlı olduğu; sahipsiz müşteri bulunur.
- Kayıp nedeni dağılımı: dönemde kaybedilen işlerin nedenleri, adet ve tutar olarak.
- Teklif durumu: verilen, kabul edilen, reddedilen ve cevapsız teklifler.
- Aday kaynakları: hangi kanaldan kaç aday geldi, kaçı müşteriye döndü.
Raporların Excel'e alınabilmesi, yönetimin kendi tablolarını kurmasına izin verir; ama aynı rakam iki yerde farklı hesaplanmamalıdır. Pano ve rapor aynı kayıtlardan beslenmelidir.
Panodaki rakamlara ne zaman güvenilir?
Kayıtlar düzenli kapatıldığında. Panonun doğruluğu, kaynak kayıtların doğruluğundan fazla olamaz.
Üç şey kontrol edilir. Birincisi, kazanılan ve kaybedilen fırsatlar beklemeden kapatılıyor mu? Kapatılmayan fırsatlar açık tutarı şişirir. İkincisi, teklif belgeleri ile fırsatlar bağlı mı? Teklif bir yerde, fırsat başka yerde tutuluyorsa "cevap bekleyen teklif" sayısı ile "teklif verildi" aşamasındaki fırsat sayısı birbirini tutmaz. Üçüncüsü, görevler tamamlandığında işaretleniyor mu? Yapılmış ama kapatılmamış görevler "geciken" listesini doldurur ve gerçek gecikmeleri gizler.
Basit bir deneme yapılabilir: haftalık toplantıda panodaki açık fırsat listesi satışçılara okunur. Her satışçı kendi satırları için "bu iş hâlâ açık mı?" sorusuna cevap verir. Kapanmış ama açık görünen işler o gün düzeltilir. İlk birkaç hafta bu liste kısalır, sonra panodaki rakam ile satışçının söylediği rakam aynı olur.
Sık yapılan hatalar
- Çok fazla gösterge: Yirmi kutucuklu pano etkileyici görünür ama hiçbiri okunmaz.
- Yalnız sayı, liste yok: Geciken görev sayısı görülür ama hangi görevler olduğu için başka ekrana gidilir.
- Eski kayıtlarla şişen tutarlar: Kapatılmamış eski fırsatlar huni tutarını gerçekçi olmayan bir seviyede tutar.
- Panoyu yalnız yöneticinin açması: Satışçı kendi işini panodan planlamazsa veriyi de güncel tutmaz.
- Eşik koymamak: Hangi teklifin "uzun beklediği" tanımlanmazsa her şey normal görünür; uyarı gerektiren iş öne çıkmaz.
- Panodaki rakamı hedef sanmak: Görüşme sayısı panoya konunca satışçılar kısa ve anlamsız görüşmeleri de kaydetmeye başlar. Gösterge, davranışı izlemek içindir; tek başına hedef yapılmamalıdır.
PakERP One'da CRM panosu ve raporları
PakERP One'da CRM panosu CRM menüsünün ilk ekranıdır ve göstergeleri aynı kayıtlardan hesaplar.
- 1201 CRM Panosu: açık fırsat, bu ay kazanılan, geciken görev ve cevap bekleyen teklif tek ekranda; ortada satış akışı. Son 90 günün kayıp nedenleri çoktan aza sıralı. Takipsiz kalan fırsat (sıradaki adımı geçmiş ya da hiç olmayan) öne çıkar.
- 1210 Satış Ekibi: satışçı başına müşteri, açık fırsat, kazanılan iş, görüşme, geciken görev, bekleyen teklif ve ciro; altta satışçının carileri.
- Raporlar: Satış Ekibi Karnesi ve Satışçı Bazında Cari Listesi PDF ve Excel olarak alınır; listelerdeki "Raporlar ▾" menüsünden.
- Satışçı bazlı görünüm: istenirse satışçı yalnız kendi müşterilerini görür; pano da onun kapsamından hesaplanır.
Android "PakERP One CRM" uygulamasının panosunda açık fırsatlar, bugünün görevleri ve cevap bekleyen teklifler görünür; uygulama ücretsizdir. Durum çubuğundaki Asistan'a "bu ay en çok satış yaptığımız müşteri" gibi sorular da sorulabilir. Kullanım: CRM kılavuzu.