1. Ana Sayfa
  2. Üretim Dünyası
  3. Ücretsiz ERP ile Satınalma
Ücretsiz ERP Rehberi · Satınalma

Ücretsiz ERP ile Satınalma: Talepten Siparişe, Mal Kabulden Faturaya

PakERP One Ekibi 8 dk okuma
Kısa cevap

Ücretsiz bir ERP ile satınalma beş adımda yürür: ihtiyacı olan kişi yazılı talep açar, talepler tek havuzda toplanır, satınalmacı tedarikçi ve fiyatı seçip siparişe çevirir, mal kabulde irsaliye siparişle karşılaştırılır, tedarikçi faturası sipariş ve irsaliyeyle eşleştirilerek işlenir. Her belge bir öncekine bağlı kaldığı için "sipariş verildi mi, mal geldi mi, fatura doğru mu?" soruları programdan cevaplanır.

Üretim firmasında satınalmanın kaybı çoğu zaman fiyatta değil, arada kalan işlerde olur. Bakımcı bir rulman ister, telefonla söyler, not alınmaz; pres iki gün durur. Aynı hafta iki ayrı kişi aynı cıvatayı iki ayrı tedarikçiden sipariş eder. Mal gelir, irsaliyede sipariş edilenden fazla miktar yazılıdır ve kimse fark etmez. Fatura geldiğinde birim fiyat anlaşılandan yüksektir; muhasebe faturayı işler çünkü siparişi görmemiştir.

Bu kayıpların hiçbiri büyük bir sistem gerektirmez. Talebin yazılı olması, siparişin talebe, irsaliyenin siparişe, faturanın irsaliyeye bağlanması yeter. Ücretsiz ERP programıyla bu zinciri kurmak, satınalmacının işini azaltır; çünkü aynı bilgi dört kez yazılmaz.

Satınalma talep havuzu (218): Birimlerden gelen talepler tek havuzda; tedarikçi önerisiyle seçip siparişe dönüştürme.Tam boyut
Satınalma talep havuzu (218) · Birimlerden gelen talepler tek havuzda; tedarikçi önerisiyle seçip siparişe dönüştürme.

Satınalma süreci hangi adımlardan oluşur?

Satınalma talep, sipariş, mal kabul ve fatura adımlarından oluşur; her adımın bir sahibi ve bir belgesi vardır. Küçük bir atölyede bu adımlar tek kişide toplanabilir, ama belgeler yine ayrı kalmalıdır.

AdımKim yaparBelgeCevapladığı soru
TalepÜretim, bakım, kalıphane, planlamaSatınalma talebiNe, ne kadar, ne zaman lazım?
SiparişSatınalmacıSatınalma siparişiKimden, hangi fiyata, hangi teslim tarihiyle?
Mal kabulDepo, kaliteAlış irsaliyesiNe geldi, uygun mu, hangi lot?
FaturaMuhasebeAlış faturasıFaturalanan, sipariş edilen ve gelenle aynı mı?

Bu dört belgenin birbirine bağlı olması, zincirin herhangi bir yerinden geriye ve ileriye gidebilmek demektir. Faturaya bakan muhasebeci siparişi, siparişe bakan satınalmacı talebi açan kişiyi görür. Ücretsiz ERP programlarının çoğunda bu belgeler bulunur; fark, birbirinden satır alıp alamadıklarında ve kalan miktarı kendiliğinden izleyip izlemediklerindedir. Her belgeyi baştan elle yazmak gereken bir program, kağıt formdan pek farklı değildir.

Satınalma talebi neden yazılı olmalı?

Yazılı talep, ihtiyacın kaybolmamasını ve kimin ne istediğinin sonradan bulunabilmesini sağlar. Telefonla ya da koridorda söylenen talep, satınalmacının hafızasına bağlıdır.

İyi bir talepte stok kodu, miktar, istenen tarih ve kısa bir gerekçe bulunur. "Kalıp 214 için iki kılavuz kolon, cuma günü lazım" cümlesi, satınalmacının tedarikçiyi ararken sorması gereken her şeyi içerir. Stok kodu olmayan malzeme için (ilk kez alınan bir yedek parça gibi) talep açıklamayla açılır, kart sonradan tanımlanır.

Talebi açan kişinin onay beklemeden kaydedebilmesi işi hızlandırır. Onay, talepte değil siparişte verilmelidir; çünkü tutarı ve tedarikçiyi gören kişi satınalmacıdır. Talep açan ustabaşı, siparişin verildiğini programdan görebilirse "rulman ne oldu?" telefonu da azalır.

Talep açacak kişi sayısı arttıkça kullanıcı başına ücret isteyen programlarda maliyet de artar; bu yüzden bazı firmalar talebi yine kağıtta tutar. Lisans ücreti olmayan bir ücretsiz ERP'de bu hesap ortadan kalkar: bakımcıya, kalıphane ustasına ve depo sorumlusuna ayrı kullanıcı açmak ek bir bedel getirmez. Talep ekranına erişip sipariş ve fiyat ekranlarına erişemeyen bir rol tanımlamak yeterlidir.

Sahadan not

Satınalma talep adımını atlayan firmalarda aynı malzemenin iki kez sipariş edilmesi sık görülür: planlama sacı ister, üretim şefi de aynı sacı ayrıca ister, iki satınalmacı iki ayrı tedarikçiyi arar. Talebin tek havuzda görünmesi bu tekrarı ilk gün kaldırır.

Farklı bölümlerden gelen talepler nasıl birleştirilir?

Talepler tek bir havuzda toplanır, satınalmacı havuzdan tedarikçi bazında seçip siparişe çevirir. Montaj somun, planlama sac, bakım kaynak teli istediğinde her talep için ayrı sipariş açmak yerine, aynı tedarikçiye gidecek kalemler tek siparişte birleşir.

Havuzun iki kuralı olmalıdır:

  • Talep bölünebilmeli. Aynı talepteki sac bir tedarikçiye, cıvata başka bir tedarikçiye gidebilir. Talep, bütün kalemleri sipariş edilene kadar havuzda kalır.
  • Sipariş iptal edilirse talep geri gelmeli. Tedarikçi teslim edemediğinde sipariş iptal edilir, talep yeniden havuza düşer ve başka bir tedarikçiye yönlendirilir.

Havuz aynı zamanda bir uyarı listesidir. Bir haftadır havuzda bekleyen talep, ya fiyatı bulunamamış ya da unutulmuş bir taleptir. Satınalmacı her sabah havuzu en eski talepten başlayarak okursa bekleyen iş görünür kalır.

Tedarikçi ve fiyat seçerken neye bakılır?

Fiyatın yanında teslim süresi, kalite geçmişi ve ödeme vadesi birlikte değerlendirilir. En ucuz teklif, iki hafta geç gelip hattı durduruyorsa en pahalı teklif olur.

Fiyat karşılaştırmasında en çok işe yarayan bilgi son alış fiyatıdır. Tedarikçi yeni fiyat verdiğinde "geçen sefer kaça almıştık?" sorusunun cevabı programda olmalıdır. Sac, profil ve alüminyum gibi dövizle fiyatlanan malzemelerde karşılaştırmayı Euro ya da dolar üzerinden yapmak gerekir; TL fiyatlar kur hareketini de içerdiği için tedarikçinin gerçekten zam yapıp yapmadığını gizler.

Yıllık fiyat anlaşması yapılan tedarikçilerde anlaşma fiyatı siparişe kendiliğinden gelmelidir. Satınalmacının her siparişte fiyatı elle yazması, anlaşmanın dışına çıkılmasını kolaylaştırır.

Kritik kalemlerde ikinci bir tedarikçi tanımlı tutmak da fiyat kadar önemlidir. Tek kaynaktan alınan kaplama ya da ısıl işlem hizmetinde tedarikçinin fırını arızalandığında, alternatifin fiyatı ve teslim süresi önceden biliniyorsa karar bir telefonla verilir.

Açık satınalma siparişleri nasıl takip edilir?

Her sipariş satırına bir teslim tarihi verilir ve teslim alınmamış satırlar bu tarihe göre listelenir. Haftada bir bu listeye bakmak, gecikmeyi üretim durmadan önce görmeyi sağlar.

Siparişin tedarikçiye yazılı gitmesi de takibin parçasıdır. PDF sipariş formu, e-postayla gönderildiğinde hem miktar hem fiyat hem teslim tarihi kayıt altına girer; tedarikçi "öyle konuşmamıştık" diyemez. Kısmi teslimde sipariş kapanmaz; kalan miktar açık siparişte bekler. 1.000 kiloluk rulo siparişinin 600 kilosu geldiyse, kalan 400 kilonun nerede olduğu açık sipariş listesinden sorulur.

Açık sipariş listesi planlamanın da girdisidir. Üretim planlayıcısı, iş emrini açmadan önce hammaddenin ne zaman geleceğini bu listeden görür. Ücretsiz ERP ile satınalma ve üretim aynı veritabanında durduğunda, planlayıcının satınalmacıyı arayıp sorması gerekmez; teslim tarihi ekrandadır. Stok tarafının genel mantığı için stok yönetimi yazısına bakabilirsiniz.

Mal kabulde neler kontrol edilir?

Mal kabulde miktar, malzeme ve belge üçlüsü kontrol edilir. İrsaliyedeki miktar siparişle, gelen malzeme irsaliyeyle, kalite belgesi de malzemeyle aynı olmalıdır.

  1. İrsaliyeyi açık siparişle eşleştirin; sipariş edilmemiş kalem ya da fazla miktar varsa kabul etmeden önce satınalmacıya sorun.
  2. Lot takipli malzemede her partiyi ayrı lot olarak girin. Tedarikçinin lot ya da parti numarası (karşı lot) ve sacda döküm numarası kayda geçsin.
  3. Sertifika gerekiyorsa lotla birlikte saklayın.
  4. Kalite kontrol sonucunu malzemenin üzerine etiketle: uygun, şartlı ya da red.

Karşı lot ve döküm numarası o gün gereksiz görünebilir. Bir yıl sonra müşteriden gelen bir şikâyette, mamulden geriye doğru tedarikçinin partisine ulaşmanın tek yolu budur. Ayrıntısı lot izlenebilirlik yazısında.

Tedarikçi faturası nasıl kontrol edilir?

Fatura, sipariş ve irsaliyeyle üç yönlü karşılaştırılır: miktar irsaliyeyle, fiyat siparişle tutmalıdır. Tutmayan fatura işlenmeden önce tedarikçiye sorulur.

Aynı faturada hem hammadde hem nakliye hem de bir makine parçası olabilir. Bu satırların hepsi stok değildir: nakliye gider, makine parçası demirbaş olarak işlenir. Faturayı işlerken her satırın türünü doğru seçmek, stok değerini ve gider hesaplarını doğru tutar. e-Fatura olarak gelen belgelerde faturayı elle yazmak yerine gelen belgeden alış faturası oluşturmak, yazım hatasını baştan kaldırır. e-Belge tarafı için e-Fatura ve e-İrsaliye rehberine bakın.

Ay sonunda malı gelmiş ama faturası işlenmemiş irsaliyelere de bakılmalıdır. Bu irsaliyeler stokta vardır ama maliyette ve cari bakiyede yoktur.

PakERP One'da talepten faturaya satınalma

PakERP One'da satınalma zinciri belgeler arasında bağlı yürür; her belge Belge Akışı'nda kaynağını gösterir. Program ve bulut sunucu ücretsizdir, kullanıcı sınırı olmadığı için talep açacak her ustabaşına ayrı kullanıcı verilebilir.

  1. 322 Satınalma Talepleri: talep onay beklemeden kaydedilir ve havuza düşer.
  2. 218 Talep Havuzu: talepler işaretlenip tedarikçi seçilerek siparişe çevrilir; aynı tedarikçiye gidenler tek siparişte toplanır, talep bölünebilir.
  3. 203 Satınalma Siparişleri: sipariş oluşunca PDF hazırlanır ve Outlook'ta tedarikçinin sipariş e-posta adresine taslak açılır. Program e-postayı kendisi göndermez; gönder düğmesine siz basarsınız.
  4. 250 Fiyat Kontrol: tedarikçi ve stok başına son alış fiyatı; "Geçmişten Oluştur" onaylı belgelerden kurulur, EUR ya da TL bazında karşılaştırılabilir.
  5. 202 Alış İrsaliyesi: siparişten satır alınır; Çoklu Lot Girişi ile lot, karşı lot ve döküm no girilir, 100x120 mal kabul etiketi UYGUN, ŞARTLI ya da RED olarak basılır.
  6. 201 Alış Faturası: irsaliyeden satır alınır; satır türü stok, gider ya da demirbaş olarak seçilir. Gelen e-faturadan taslak alış faturası oluşturulabilir.

Her listede "Raporlar ▾" ile açık siparişler ve faturalanmamış irsaliyeler PDF ya da Excel alınır. Adım adım kullanım için Satınalma kılavuzu, genel görünüm için Satınalma modülü.

Videolu anlatım · YouTube

Satınalma takibi: talep havuzu, sözleşme ve fiyat kontrol

Satınalma talep havuzundan siparişe, alış sözleşmesi, son alış fiyatı ile fiyat kontrol ve müşteriye özel satış fiyat listesi.

Satınalma takibi: talep havuzu, sözleşme ve fiyat kontrol

Diğer videolar: PakERP One YouTube kanalı

Kaynaklar

Sık Sorulan Sorular

Satınalma talebi ile satınalma siparişi arasındaki fark nedir?
Talep firma içindeki bir ihtiyaç bildirimidir: ne, ne kadar, ne zaman lazım. Sipariş ise tedarikçiye verilen, fiyatı ve teslim tarihi belli bir taahhüttür. Bir talep birden fazla siparişe bölünebilir, bir sipariş de birden fazla talebi birleştirebilir.
Küçük bir atölyede satınalma talebi gerekli mi?
Satınalmayı tek kişi yapıyorsa talep adımı atlanabilir ve sipariş doğrudan açılabilir. Ama üretim, bakım ve kalıphane gibi birden fazla bölüm malzeme istiyorsa yazılı talep, ihtiyacın kaybolmasını ve aynı malzemenin iki kez sipariş edilmesini önler.
Ücretsiz ERP ile satınalma siparişi takibi yapılabilir mi?
Evet. Satınalma siparişi, alış irsaliyesi ve alış faturası bir ERP'nin temel belgeleridir. Seçerken siparişin kısmi teslimde açık kalıp kalmadığına, irsaliyenin siparişten satır alıp alamadığına ve açık siparişlerin teslim tarihine göre listelenip listelenmediğine bakın.
Üç yönlü eşleştirme nedir?
Tedarikçi faturasının sipariş ve irsaliyeyle karşılaştırılmasıdır. Faturadaki miktar irsaliyede teslim alınan miktarla, birim fiyat da siparişteki fiyatla aynı olmalıdır. Tutmayan fatura işlenmeden önce tedarikçiye sorulur.
Mal kabulde lot numarası neden girilir?
Lot numarası, malzemenin hangi partiden geldiğini ve hangi mamullerde kullanıldığını izlemeyi sağlar. Tedarikçinin parti numarası ve sacda döküm numarası da kayda geçerse, bir şikâyette mamulden tedarikçiye kadar geriye gidilebilir.
PE
PakERP One EkibiÜcretsiz ERP rehberleri, programı geliştiren ekip tarafından yazılır. Son güncelleme: .

Ücretsiz ERP'yi kendi verinizle deneyin

PakERP One masaüstü program ve bulut sunucu ücretsiz; kullanıcı ve modül sınırı yok, hesap programın içinden açılır.