1. Ana Sayfa
  2. Üretim Dünyası
  3. Ücretsiz ERP ile MRP
Ücretsiz ERP Rehberi · Üretim

Ücretsiz ERP ile MRP: Malzeme İhtiyacını İlk Kez Hesaplamak

PakERP One Ekibi 7 dk okuma
Kısa cevap

Ücretsiz ERP ile MRP çalıştırmak için satış siparişlerinin teslim tarihli, ürün ağaçlarının fire oranlı, stok bakiyesinin sayımla doğrulanmış ve stok kartlarında temin süresinin dolu olması gerekir. MRP bu veriden her kalem için brüt ve net ihtiyacı, planlanan miktarı ve başlangıç tarihini çıkarır; planlamacı sonuçları onaylayıp satınalma talebine, iş emrine ya da fason siparişine dönüştürür.

Cuma öğleden sonra, satınalma masası. Gelecek haftanın sevk programı e-postayla gelmiş, planlamacı üç mamulün miktarını değiştirmiş, depocu rulo sac rafının "azaldığını" söylemiş. Satınalmacının önünde bir hesap makinesi ve salı gününden kalma bir stok listesi var. Pazartesi hangi siparişlerin açılacağına bu masada, bu verilerle karar verilecek.

MRP bu kararın hesabını yapar. Yöntemin mantığı, brüt ihtiyaçtan net ihtiyaca giden zincir ve sayısal örnek MRP rehberinde anlatıldı. Buradaki soru başka: ücretsiz ERP ile MRP'yi ilk kez çalıştıracak bir firma neyi hazırlamalı, çıkan listeyi nasıl okumalı ve hesabı haftalık bir alışkanlığa nasıl çevirmeli?

Satınalma talep havuzu (218): Birimlerden gelen talepler tek havuzda; tedarikçi önerisiyle seçip siparişe dönüştürme.Tam boyut
Satınalma talep havuzu (218) · Birimlerden gelen talepler tek havuzda; tedarikçi önerisiyle seçip siparişe dönüştürme.

MRP'yi çalıştırmadan önce ne hazır olmalı?

Dört şey: teslim tarihli siparişler, fire oranlı ürün ağaçları, sayımla doğrulanmış stok ve stok kartında temin süresi. Bunlardan biri eksikse MRP çalışır ama sonucu sahayla tutmaz; ilk denemede güven kaybolur ve kimse ikinci kez bakmaz.

HazırlıkKontrol sorusuEksikse ne görülür
Satış siparişleriHer satırın teslim tarihi var mı?İhtiyaç tarihi yanlış çıkar, sipariş geç ya da erken açılır
Ürün ağaçlarıCiroyu taşıyan mamullerin ağacı ve fire oranı güncel mi?Ağacı olmayan kalem için ihtiyaç hiç hesaplanmaz
Stok bakiyesiSon sayım işlendi mi, bloke lotlar ayrıldı mı?Rafta olmayan malzeme varmış gibi görünür
Temin süresiSatın alınan her kalemde gün sayısı dolu mu?Her şey "bugün sipariş ver" olarak gelir
Açık satınalma ve iş emirleriBiten ya da iptal olanlar kapatıldı mı?Gelmeyecek malzeme yolda sanılır
Fasondaki partilerFason sevk ve geri geliş irsaliyeleri işleniyor mu?Fasoncudaki parça ikinci kez üretilmek istenir

Bu listeyi tamamlamak için bütün ürün gamını beklemek gerekmez. On mamulle başlayan bir MRP, üç yüz mamulü yarım tanımlanmış bir MRP'den daha çok işe yarar.

MRP'ye hangi talep girer: sipariş, tahmin, ana plan?

MRP'ye üç tür talep girebilir: kesinleşmiş satış siparişleri, satış tahminleri ve ana üretim planı. Hangilerinin hesaba katılacağı her çalıştırmada seçilir; küçük bir atölye yalnız siparişle başlayabilir.

  • Satış siparişi: müşterinin verdiği, miktarı ve tarihi belli talep. En güvenilir girdidir.
  • Tahmin: otomotiv yan sanayide müşterinin paylaştığı birkaç aylık ön program ya da geçmiş satışlardan çıkarılan beklenti. Uzun temin süreli hammaddeyi zamanında almak için gerekir.
  • Ana üretim planı: "bu ay stok için 2.000 adet gövde üreteceğiz" gibi firmanın kendi kararı. Sezonluk ya da kampanyalı ürünlerde kullanılır.
  • Emniyet stoğu: talep değildir ama hesaba girer; eldeki miktar bu seviyenin altına inmeyecek şekilde ihtiyaç doğar.

Bir de ufuk seçilir: kaç gün ilerisinin talebi hesaba girecek? Ufuk, en uzun temin süresinden kısa tutulursa o malzemenin ihtiyacı hep geç görünür. Sac için birkaç hafta bekleyen bir firmanın ufku en az o kadar olmalıdır.

Sahadan not

MRP'ye yeni geçen firmalarda en sık görülen durum, satınalmacının listeye güvenmeyip kendi defterini paralel tutmasıdır. Bu, ilk haftalarda doğru bir temkindir. Ama iki liste arasındaki farklar her hafta nedenleriyle yazılmazsa paralel defter kalıcı hale gelir ve MRP yalnız rapor olarak kalır.

İlk MRP çalıştırması nasıl yapılır?

Küçük başlayarak ve sonucu elle yapılan hesapla karşılaştırarak. İlk çalıştırmanın amacı sipariş açmak değil, verinin doğruluğunu sınamaktır.

  1. Tek bir depo ya da birkaç mamul seçin; bütün fabrikayla başlamayın.
  2. Yalnız satış siparişlerini dahil edin, tahmini ve ana planı sonraya bırakın.
  3. Ufku en uzun temin süresinin biraz üzerine ayarlayın.
  4. Çıkan listeyi satınalmacının kendi hesabıyla yan yana koyun. Her farkın nedenini yazın: eksik fire, yanlış birim, kapatılmamış sipariş.
  5. Nedenleri düzeltip hesabı yeniden çalıştırın. Fark kalmayana kadar sonuçları belgeye dönüştürmeyin.
  6. Ancak bundan sonra kapsamı genişletin: yeni depolar, tahminler, emniyet stoğu.

Bu deneme çoğu zaman bir iki hafta sürer ve MRP'den çok ana veriyi düzeltir. Aynı düzeltme ileride stok sayımında, maliyette ve sevkiyatta da karşılığını verir.

Ücretsiz ERP ile çalışmanın burada somut bir kolaylığı var: MRP'yi denemek için modül satın alma ya da danışman günü ayırma kararı gerekmez. Hesap istenildiği kadar tekrarlanır ve sonuçlar belgeye dönüştürülmedikçe ortada ne sipariş ne iş emri oluşur. Deneme yanlış giderse kaybedilen şey yalnız birkaç saattir.

MRP sonuç listesi nasıl okunur?

Her satır bir kalemin bir tarihteki ihtiyacıdır: brüt ihtiyaçtan eldeki stok ve açık tedarik düşülür, kalan net ihtiyaç planlanan miktara yuvarlanır. Satırın yanında önerilen aksiyon (iş emri, satınalma ya da fason) ve varsa bir istisna yazar.

SütunNe söylerNeye dikkat
SeviyeKalemin ağaçtaki derinliğiÜst seviye değişirse alt seviyeler de değişir
BrütToplam ihtiyaç, fire dahilFire yoksa hep eksik kalır
Eldeki / Açık tedarikKullanılabilir stok ve yoldaki miktarBloke ya da karantinadaki lot eldeki sayılmamalı
Net / PlanlananAçık kalan ihtiyaç ve önerilen miktarPaket katına yuvarlama farkı normaldir
BaşlangıçSiparişin açılması ya da üretime başlanması gereken günBugünden eskiyse iş zaten gecikmiştir
İstisnaHesabın uyardığı durumÖnce bu satırlar okunur

İstisnalar listenin en değerli kısmıdır. Başlangıç tarihi geçmiş satırlar, temin süresi boş kalemler ve ağacı olmayan mamuller burada görünür. Planlamacı sabahını yüzlerce satırı okuyarak değil, istisnaları temizleyerek geçirmelidir.

Tek bir kalemin neden önerildiğini anlamak için o kalemin tarih sıralı ihtiyaç listesine bakılır: hangi sipariş hangi gün ne kadar tüketiyor, hangi alış ne zaman geliyor, bakiye hangi gün emniyet seviyesinin altına iniyor. Satınalmacı tedarikçiyle pazarlık ederken bu listeyi elinde tutarsa "neden bu kadar, neden bu tarihte" sorusuna rakamla cevap verir.

Her malzeme MRP ile mi planlanmalı?

Hayır. Siparişe bağlı ve pahalı kalemler MRP ile, sürekli tüketilen ucuz kalemler çoğu zaman asgari stok seviyesiyle daha kolay yönetilir. İkisini aynı firmada birlikte kullanmak olağandır.

Rulo sac, özel profil, müşteriye özel kalıp parçası gibi kalemler MRP'nin asıl alanıdır: temin süresi uzundur, yanlış miktar ya para bağlar ya hattı durdurur. Standart vida, pul, eldiven ve ambalaj bandı içinse her siparişte ihtiyaç hesaplamak yerine "rafta en az şu kadar olsun, altına inince şu kadar al" kuralı yeterlidir. Bu kalemler için stok kartına emniyet stoğu yazmak ve MRP'nin bunu tamamlamasına izin vermek iki yöntemi aynı listede buluşturur. Stok seviyelerinin kurgusu için Stok Yönetimi yazısına bakabilirsiniz.

MRP'yi haftalık düzene nasıl bağlarsınız?

Sabit bir gün ve sabit bir sırayla. MRP'nin değeri tek seferlik hesapta değil, her hafta aynı saatte güncel veriyle tekrarlanmasındadır.

  • Pazartesi sabahı: hafta sonu gelen siparişler ve sevk programı değişiklikleri girilir, önceki haftanın biten iş emirleri kapatılır.
  • Pazartesi öğlen: MRP çalıştırılır; istisnalar planlamacı ve satınalmacı tarafından birlikte okunur.
  • Salı: onaylanan satırlar satınalma talebine, iş emrine ya da fason siparişine dönüştürülür.
  • Hafta içi: acil sipariş ya da hurda olursa yalnız o mamul için hesap tekrarlanır.
  • Ay sonu: sayım farkları işlenir; temin süreleri tedarikçilerin gerçek teslimlerine göre gözden geçirilir.

Yoğun seri üretimde bu döngü günlüğe iner. Önemli olan sıklık değil, hesaptan önce verinin kapatılmasıdır. Ücretsiz ERP kullanan küçük firmalarda planlama ve satınalma çoğu zaman aynı kişidedir; o durumda bu takvim, kişinin kendi haftasını bölmesine yarar. İstisna okuma ve dönüştürme aynı sabaha sıkıştırılırsa ikisinden biri eksik kalır.

PakERP One'da MRP'den talebe ve iş emrine

PakERP One'da MRP üretim modülünün planlama bölümündedir ve diğer bütün ekranlarla aynı veritabanını okur; ayrı bir planlama dosyası tutulmaz.

  1. 103 Satış Siparişleri: satır bazında teslim tarihi; geciken satır kırmızı, yaklaşan sarı görünür.
  2. 8110 Ana Üretim Planı (MPS) ve 8111 Satış Tahminleri: sipariş dışındaki talep.
  3. 8107 Ürün Ağacı (Şema): malzeme, fire, operasyon ve fason adımları tek şemada.
  4. 8112 MRP Çalıştır: ufuk (gün), satış siparişleri, tahminler, MPS ve emniyet stoğu seçimleri; depo ya da tek stok süzgeci. Her çalıştırma numarasıyla ve hesap günlüğüyle saklanır.
  5. 8113 MRP Sonuçları / Planlanan Siparişler: seviye, brüt, eldeki, açık tedarik, emniyet, net, planlanan miktar, başlangıç ve bitiş, aksiyon ve istisna. Seçilen satırlar tek adımda iş emrine, satınalma talebine ya da fason siparişine dönüştürülür; istenmeyenler iptal edilir.
  6. 218 Talep Havuzu: MRP'den gelen talepler burada toplanır, satınalmacı tedarikçi önerisiyle 203 Satınalma Siparişleri'ne çevirir.
  7. 8120 İş Emirleri: her operasyon ayrı iş emri numarası alır ve Üretim Panosu'nda izlenir.

Eldeki stok 301 Stok Kartları sağ tık "Stok Durumu" ile depo, lot ve nitelik kırılımında kontrol edilebilir. Bütün bu ekranlar ücretsiz ERP programının parçasıdır; modül ayrıntısı için Üretim ve İş Emri ile Satınalma ve Talep Havuzu sayfalarına bakın.

Sık Sorulan Sorular

Ücretsiz ERP programlarında MRP modülü var mı?
Programdan programa değişir; bazı ücretsiz sürümler yalnız stok ve fatura içerir, MRP ücretli pakette kalabilir. Seçim yaparken ürün ağacı, iş emri ve MRP'nin aynı pakette olup olmadığını sorun. PakERP One'da MRP, ürün ağacı ve iş emri ücretsiz sürümün içindedir.
MRP hesabı için hangi veriler zorunludur?
Teslim tarihli satış siparişleri, fire oranı tanımlı ürün ağaçları, güncel stok bakiyesi ve satın alınan kalemlerin temin süresi. Bunlara açık satınalma siparişleri ve fasondaki partiler eklenmezse MRP aynı malzemeyi iki kez önerir.
MRP ne kadar ileriye bakmalı?
Planlama ufku en az en uzun temin süreli malzemenin temin süresi kadar olmalıdır. Daha kısa tutulursa o malzemenin ihtiyacı hep geç fark edilir. Müşteri ön program paylaşıyorsa ufuk bu programı da kapsayacak şekilde uzatılabilir.
MRP sonucu doğrudan satınalma siparişine mi dönüşmeli?
Hayır, önce satınalma talebine dönüşmesi daha sağlıklıdır. Satınalmacı talepleri birleştirir, tedarikçi ve fiyatı seçer, sonra siparişe çevirir. Böylece MRP rakamı verir, karar yine insanda kalır.
Küçük bir atölye MRP kullanmalı mı?
Siparişe göre üretim yapan ve temin süresi uzun hammadde kullanan her atölye için yararlıdır. Birkaç mamulle ve yalnız satış siparişleriyle başlamak yeterlidir. Sürekli tüketilen ucuz kalemler asgari stok seviyesiyle yönetilebilir.
PE
PakERP One EkibiÜcretsiz ERP rehberleri, programı geliştiren ekip tarafından yazılır. Son güncelleme: .

Ücretsiz ERP'yi kendi verinizle deneyin

PakERP One masaüstü program ve bulut sunucu ücretsiz; kullanıcı ve modül sınırı yok, hesap programın içinden açılır.