1. Ana Sayfa
  2. Üretim Dünyası
  3. Ücretsiz ERP ile Fiyat Listesi ve İskonto Yönetimi
Ücretsiz ERP Rehberi · Satış

Ücretsiz ERP ile Fiyat Listesi ve İskonto Yönetimi

PakERP One Ekibi 7 dk okuma
Kısa cevap

Fiyat listesi ve iskonto yönetimi, her satış satırındaki fiyatın nereden geldiğini tek kurala bağlamaktır: önce sözleşme, sonra müşteriye özel liste, sonra genel liste, en son stok kartı. Liste geçerlilik tarihi ve miktar kademesi taşır; iskonto cari kartta ya da satırda ayrı yazılır. Ücretsiz ERP bu kuralı lisans bedeli istemeden kurar, satırda fiyatın kaynağını gösterir ve listenin altına inen faturaları raporla yakalar.

Öğleden sonra telefon çalar. Müşteri, geçen ay aldığı vidayı bu ay neden farklı fiyattan faturaladığınızı sorar. Satışçı eski e-postaları karıştırır, muhasebe önceki faturayı açar, patron "ona yüzde beş demiştik" der. Üç kişi üç ayrı rakam söyler. Sorun fiyatın yanlış olması değildir; fiyatın nerede yazdığının belli olmamasıdır.

Üretim firmasında fiyat tek bir sayı değildir. Aynı parçanın liste fiyatı, müşteriye özel fiyatı, miktara göre kademesi, dövizli hâli ve üstüne iskontosu vardır. Bunlar Excel'de, ajandada ve akılda dağınık durduğu sürece her fatura bir tartışma konusudur. Fiyat listesi ve iskonto yönetimi bu dağınıklığı tek kurala bağlama işidir. Ücretsiz ERP bu kuralı kurmak için lisans ücreti istemez; ama kuralın kendisini sizin yazmanız gerekir.

Satış fiyat listesi (105): Geçerlilik tarihli liste, miktar kademeli fiyatlar; cariye bağlanınca belgeye otomatik gelir.Tam boyut
Satış fiyat listesi (105) · Geçerlilik tarihli liste, miktar kademeli fiyatlar; cariye bağlanınca belgeye otomatik gelir.

Fiyat listesi nedir, neden Excel'de kalmamalı?

Fiyat listesi, hangi ürünün hangi müşteriye ya da müşteri grubuna, hangi tarih aralığında, hangi miktardan itibaren kaça satılacağını yazan tanımdır. Excel'de kalmasının sakıncası şudur: liste belgeye kendiliğinden gelmez, satışçı bakıp elle yazar. Yazarken de üç hata kapısı açılır. Eski sürüme bakılır, kademe atlanır ya da müşteriye özel fiyat yerine genel fiyat girilir.

Bir de "hangi dosya güncel" sorusu vardır. Satışçının masaüstünde bir sürüm, muhasebede başka bir sürüm, müşteriye giden PDF'te üçüncü bir sürüm durur. Fiyat listesi programın içinde tek kayıt olduğunda bu soru ortadan kalkar: belgeye gelen fiyat o an geçerli listeden gelir, kim ne zaman değiştirdiyse kayıtta durur.

Teklif aşamasındaki fiyatlandırma ayrı bir konudur; onu teklif hazırlama rehberinde anlattık. Burada konu, siparişten faturaya kadar belgeye gelen fiyatın nasıl yönetileceğidir.

Bir üretim firmasında kaç çeşit fiyat vardır?

Çoğu üretim firmasında aynı parça için en az dört fiyat kaynağı bulunur ve karışıklık bunların hangisinin önce geleceği yazılı olmadığında başlar. Aşağıdaki tablo tipik sırayı gösterir; üstteki bulunursa alttakine bakılmaz.

Fiyat kaynağıNerede tanımlanırNe zaman devreye girer
Sözleşme fiyatıMüşteriyle imzalanan, tarih aralıklı satış sözleşmesiSözleşme aktifse ve belge tarihi aralık içindeyse her zaman önce
Müşteriye özel listeYalnız o cariye bağlı fiyat listesiSözleşme yoksa
Grup listesiCari grubuna (bayi, OEM, ihracat) bağlı listeMüşteriye özel liste yoksa
Genel listeHerkese açık varsayılan listeGrup listesi de yoksa
Stok kartı fiyatıKartın üstündeki satış fiyatıHiçbir listede yoksa, son çare

Bu sıra yazılı olmadığında ne olur? Satışçı sözleşmeyi unutur, genel listeden fatura keser; müşteri fark eder, iade faturası ve gerginlik çıkar. Sıra programda tanımlı olduğunda satır fiyatının hangi kapıdan geldiği bellidir. Tartışma "fiyat neydi" sorusundan "sözleşmeyi güncelleyelim mi" sorusuna döner.

Sahadan not

Fiyat tartışmalarının çoğu fiyatın yanlışlığından değil, fiyatın kaynağının belirsizliğinden çıkar. Sözleşme, liste ve kart fiyatı aynı anda varken hangisinin önce geleceği yazılı olmayan firmada her fatura ayrı pazarlık olur. Sıra bir kez belirlenip programa yazıldığında satış ile muhasebe arasındaki ay sonu görüşmeleri kısalır.

Miktar kademesi ve geçerlilik tarihi nasıl kurulur?

Miktar kademesi, aynı ürünün belirli bir adedin ya da kilonun üstünde daha düşük fiyattan satılmasıdır; geçerlilik tarihi ise listenin hangi günler arasında hüküm süreceğidir. İkisi de listenin satırına yazılır, belgeye elle taşınmaz.

Kademe kurarken sınırı belge satırındaki miktara göre koyun: 1 ile 999 adet arası bir fiyat, 1.000 ve üstü başka bir fiyat. Kademe sayısını az tutun; beş kademeli liste satışçının bile aklında kalmaz. Sac gibi kilo ile satılan kalemlerde kademenin birimi kilo olmalı, adet değil. Ücretsiz ERP programının kademeyi satır miktarından kendisinin seçip seçmediğine bakın; satışçının kademeyi elle seçtiği programda kademe tanımı kağıt üstünde kalır.

Geçerlilik tarihinde en sık yapılan hata, yeni fiyatı eski listenin üstüne yazmaktır. Böyle olunca geçen ayın faturasının hangi fiyattan kesildiği bir daha bulunamaz. Doğrusu yeni listeyi yeni tarih aralığıyla açmak, eskisini kapatmaktır. Hammadde zammı geldiğinde de aynı yol izlenir: yeni liste, yeni başlangıç tarihi, müşteriye yazılı bildirim.

Dövizli listede kur

EUR fiyat listesiyle çalışan ama TL fatura kesen firmada kural şu olmalı: fiyat dövizde kalır, belgeye çevrilirken hangi günün kurunun kullanılacağı bir kez yazılır ve herkes ona uyar. Kaynak olarak TCMB kurları alınır. Kuralı belge belge değiştiren firma ay sonunda muhasebeyle kavga eder. Konunun cari tarafı dövizli cari ve kur farkı yazısında.

İskonto satırda mı, cari kartta mı tanımlanmalı?

Kalıcı iskonto cari kartta, tek seferlik iskonto belge satırında tanımlanmalıdır. Müşteriyle "tüm alımlarda yüzde şu kadar" anlaşıldıysa bu bilgi kartta durur ve her belgeye kendiliğinden gelir. Bir sevkiyatta gecikme telafisi olarak verilen indirim ise o belgeye özeldir, kartı değiştirmez.

İki iskontonun ayrı yerlerde durması muhasebeyi de rahatlatır: fatura üstünde iskonto ayrı satırda görünür, muhasebe fişinde iskonto hesabına gider, kârlılık raporunda ciro ile net ciro ayrı okunur. Faturada iskontonun nasıl gösterileceği konusunda mali müşavirinizin görüşünü alın.

Bir de iskontonun yetkisi vardır. Satırda fiyatı ya da iskontoyu kimin değiştirebileceği rolle sınırlanmalıdır. Herkes her satırı düzeltebiliyorsa liste fiyatının bir anlamı kalmaz. Ücretsiz ERP programında yetki ekranı olup olmadığına, satır iskontosunun belirli rollere kapatılıp kapatılamadığına bakın.

Liste fiyatının altına inen satır nasıl yakalanır?

Ay sonunda kesilen faturaların satırları liste fiyatıyla karşılaştırılır; listenin altında kalan satırlar ayrı bir raporda toplanır. Bu kontrol elle yapılamaz, çünkü yüzlerce satırdan hangisinin hangi listeye tabi olduğunu tek tek bulmak gerekir. Program yaparsa birkaç dakikalık bir iştir.

Rapordaki her satırın bir açıklaması olmalıdır: bilinçli bir indirim mi, sözleşme fiyatı mı, yoksa yanlış girilmiş bir rakam mı. Açıklaması olmayan satır ya düzeltilir ya da liste güncellenir. Aynı kontrolün ikinci ayağı kâr marjıdır: liste fiyatı doğru olsa bile hammadde zammı sonrası marj negatife düşmüş olabilir. Bu konuyu satış raporları yazısında ayrıca anlattık.

Ücretsiz ERP seçerken bu iki raporun programda hazır olup olmadığını sorun. Fiyat kontrolü olmayan bir programda liste tanımlamak, kilidi olmayan kapıya anahtar yaptırmaya benzer: liste vardır ama kimse uyup uymadığını görmez. Raporun PDF yanında Excel çıktısı da olmalı; satışçı açıklamalarını Excel'e yazar, ay sonu toplantısına o dosyayla gelir.

Fiyat listesini yayına almadan önce kontrol listesi

Yeni bir liste ya da zam listesi devreye alınmadan önce şu sıra izlenirse sonradan iade faturası kesmek gerekmez:

  1. Kapsam: liste herkese mi, bir gruba mı, tek müşteriye mi bağlı? Yanlış kapsam en pahalı hatadır.
  2. Tarih: başlangıç ve bitiş yazıldı mı, eski liste kapatıldı mı?
  3. Kademe: miktar sınırları belge satırındaki birimle aynı mı (adet, kg, metre)?
  4. Para birimi: liste dövizliyse kur kuralı yazılı mı?
  5. Sözleşmeyle çakışma: aynı müşteri için aktif sözleşme varsa hangisi önce gelecek?
  6. Yetki: listeyi kim düzenleyebilir, satırda fiyatı kim değiştirebilir?
  7. Bildirim: müşteriye yeni liste yazılı gönderildi mi, hangi tarihten itibaren geçerli?
  8. Deneme belgesi: bir sipariş açıp fiyatın beklenen kaynaktan geldiğini görün.

Lisans ücreti olmayan bir programla da bu liste aynen geçerlidir. Program fiyatı bulur; kapsamı, tarihi ve kuralı yazan yine sizsiniz.

PakERP One'da fiyat listesi ve iskonto

PakERP One'da fiyat, satış belgesinde stok seçildiği an sırayla aranır: aktif satış sözleşmesi, fiyat listesi (önce cariye özel, sonra cari grubu, sonra varsayılan liste), en son stok kartı. Hangi kaynaktan geldiği satırda yazar. Program ve bulut sunucu ücretsizdir; liste ya da satır sayısında sınır yoktur.

  1. 105 Satış Fiyat Listeleri (alış için 205): geçerlilik tarihli liste, miktar kademeli satırlar. Liste cariye özel, cari grubuna ya da herkese (varsayılan) bağlanır. Yüzlerce satır "Fiyat Listesi Satırları" Excel şablonuyla yüklenir.
  2. 109 Satış Sözleşmeleri: tarih aralığı, para birimi ve en az miktar kademesiyle sözleşme; aktif edilince fiyat aramasında ilk sıraya geçer. Cari ve stok kartında salt okunur Sözleşmeler sekmesi vardır.
  3. 801 Cari Kartlar: cari iskontosu, bağlı fiyat listeleri ve para birimi burada durur. Kampanya ve cari iskontosu liste fiyatının üstüne ayrıca uygulanır.
  4. 21 Günlük Kur: dövizli fiyat TL belgeye bir önceki iş gününün TCMB satış kuruyla çevrilir; satırda orijinal fiyat, kur ve TL karşılığı ayrı sütunlarda durur.
  5. 135 Fatura Fiyat Kontrol Raporu: 101 Satış Faturaları listesinde Raporlar ▾ altında; liste fiyatının altına inen satırları tarih ve cari süzgeciyle bulur.
  6. 140 Fatura Satırı Kâr Marjı: satır bazında satış fiyatı, maliyet ve kâr yüzdesi; düşük ve negatif marjlı satırlar Durum kolonunda işaretli.
  7. 306 Stok Fiyat Listesi Karşılaştırma: kart fiyatı, maliyet, sözleşme fiyatı ve seçilen listenin fiyatı yan yana.
  8. 14 Roller: satırda fiyat ve iskonto değiştirme yetkisi rol bazında kısıtlanır.

Modülün ayrıntısı Fiyat & Sözleşme sayfasında.

Konuyla ilgili: İskonto Hesaplama: Zincir İskonto ve Net Fiyat.

Kaynaklar

Sık Sorulan Sorular

Fiyat listesi ile satış sözleşmesi arasındaki fark nedir?
Fiyat listesi bir müşteri grubuna ya da herkese açık, tarih aralıklı fiyat tanımıdır. Sözleşme ise tek müşteriyle imzalanmış, çoğu zaman miktar taahhüdü ve dövizli fiyat içeren anlaşmadır. İkisi aynı anda varsa sözleşme önce gelir; kural programda böyle yazılmalıdır.
Müşteriye özel fiyat nasıl tanımlanır?
Yalnız o cariye bağlı bir fiyat listesi açılır ve geçerlilik tarihi yazılır. Belgede o cari seçildiğinde fiyat genel listeden değil bu listeden gelir. Tek seferlik indirimler ise listeye değil belge satırına yazılmalıdır.
Fiyat listesini Excel'den yüklemek mümkün mü?
Çoğu ERP'de listenin satırları Excel şablonuyla toplu yüklenir. PakERP One'da bu iş Fiyat Listesi Satırları şablonuyla yapılır; kolon başlıkları değiştirilmeden doldurulur ve tek seferde içeri alınır.
Hammadde zammı geldiğinde fiyat listesi nasıl güncellenir?
Eski listenin üstüne yazılmaz. Yeni bir liste yeni başlangıç tarihiyle açılır, eski liste bitiş tarihiyle kapatılır. Böylece geçen ayın faturasının hangi fiyattan kesildiği kayıtta kalır ve müşteriye geçiş tarihi yazılı bildirilir.
Ücretsiz ERP'de fiyat listesi ya da iskonto sayısında sınır var mı?
Programa göre değişir; freemium modellerde liste sayısı ya da kullanıcı sayısı sınırlı olabilir. PakERP One'da liste, satır, kullanıcı ve belge sınırı yoktur; program ve bulut sunucu ücretsizdir.
PE
PakERP One EkibiÜcretsiz ERP rehberleri, programı geliştiren ekip tarafından yazılır. Son güncelleme: .

Ücretsiz ERP'yi kendi verinizle deneyin

PakERP One masaüstü program ve bulut sunucu ücretsiz; kullanıcı ve modül sınırı yok, hesap programın içinden açılır.