1. Ana Sayfa
  2. Üretim Dünyası
  3. Aile Şirketinde Ücretsiz ERP Programına Geçiş
Ücretsiz ERP Rehberi · Geçiş

Aile Şirketinde Ücretsiz ERP Programına Geçiş: Kim Karar Verir, Kim Yürütür?

PakERP One Ekibi 7 dk okuma
Kısa cevap

Aile şirketinde ücretsiz ERP programına geçişin zor kısmı yazılım değil, kurucunun ve birkaç kıdemli kişinin kafasındaki bilginin kayda dökülmesidir. Başarılı bir geçiş için karar kurucuda kalır, projeyi ikinci kuşaktan ya da güvenilen bir yöneticiden biri yürütür, herkes kendi kullanıcısıyla girer, kimin neyi göreceği baştan yazılır ve eski defter programla birlikte bir süre paralel tutulur.

"Babamın defteri hiç yanılmaz." Aile şirketlerinde ERP konuşması çoğu zaman bu cümleyle başlar ve cümle genellikle doğrudur. Kurucunun defteri, yıllardır aynı elden tutulduğu için tutarlıdır; eksiği yanlış olması değil, yalnızca bir kişinin okuyabilmesidir.

Aile şirketinde ERP'ye geçiş, bu bilginin tek kişiden şirkete geçmesidir. Program lisans ücreti istemediğinde para tartışması ortadan kalkar ama asıl konular kalır: kim karar verecek, kim yürütecek, kurucunun güveni nasıl kazanılacak, kardeşler ve çalışanlar neyi görecek? Aşağıdaki bölümler bu soruları üretim yapan bir aile şirketinin gerçek düzeni üzerinden cevaplıyor.

Rol yetki matrisi (14): Ekran × işlem yetkisi: görüntüle, ekle, düzenle, sil, yazdır, onayla.Tam boyut
Rol yetki matrisi (14) · Ekran × işlem yetkisi: görüntüle, ekle, düzenle, sil, yazdır, onayla.

Aile şirketinde ERP geçişi neden farklıdır?

Çünkü bilgi rollerde değil kişilerde durur ve karar verici ile günlük işi yapan kişi çoğu zaman aynı ailedendir.

Kurumsal bir firmada "satınalma sorumlusu" bir unvandır; aile şirketinde satınalmayı amca yapar, çünkü tedarikçileri otuz yıldır o tanır. Hangi müşteriye hangi fiyatın verildiği, kimin vadesinin sözlü olarak uzatıldığı, hangi tedarikçinin hangi hafta mal göndermeyeceği yazılı değildir. ERP bu bilgiyi yazılı hale getirmeyi ister ve bu, bazı aile üyelerinde kontrolü kaybetme hissi yaratabilir.

İkinci fark kuşaktır. Geçişi genellikle ikinci kuşak ister; kurucu ise mevcut düzenin çalıştığını düşünür. İki tarafın da haklı olduğu bir yerden başlamak gerekir: düzen çalışıyordur, ama yalnızca birkaç kişi işin başındayken.

Geçiş kararını kim vermeli, projeyi kim yürütmeli?

Karar kurucuda ya da yönetim kurulunda kalmalı; projeyi ise günlük işin içinde olan, bilgisayarla rahat çalışan ve ailede sözü dinlenen tek bir kişi yürütmelidir.

Bu kişi çoğu zaman ikinci kuşaktan biridir, bazen de yıllardır şirkette olan güvenilir bir muhasebeci ya da üretim şefidir. Önemli olan tek bir sorumlunun olmasıdır. Projenin "hepimizin işi" sayıldığı aile şirketlerinde kimse tamamlamaz; herkes kendi bölümünü eski yöntemle sürdürür.

Kurucunun rolü karar vermek ve bir kez açıkça söylemektir: "Bundan sonra sipariş programa girmeden üretim başlamaz." Bu cümle bir yazılım özelliğinden daha etkilidir. Karar bir kez ilan edildikten sonra istisna yapılmamalıdır; ilk istisna genellikle kurucunun kendi eski müşterisi için istenir.

Sahadan not

Aile şirketlerinde geçişin hızı genellikle kurucunun ilk ay sonunda gördüğü tabloyla belirlenir. Defterindeki bakiyelerle programın ekstresi tuttuğunda kurucu programı kendisi açmaya başlar; tutmadığında ise farkın nedeni bulunana kadar geçiş durur. Bu yüzden ilk ayın mutabakatına ayrılan zaman, sonraki bütün aylara yansır.

Kurucunun defterindeki bilgi programa nasıl taşınır?

Oturup yazılarak. Kurucuyla birlikte birkaç kısa oturumda müşteri, fiyat ve vade bilgisi tek tek geçilir ve bir tabloya dökülür; sonra tablo programa aktarılır.

  1. Müşteri listesi: ünvan, vergi numarası, adres, yetkili, telefon. Bunlar faturalardan çıkar.
  2. Özel fiyatlar: hangi müşteriye hangi ürünün hangi fiyattan verildiği. Defterde değil kafada olan bilgidir; kurucuyla birlikte yazılır.
  3. Vade anlaşmaları: sözlü uzatılan vadeler cari kartına vade günü olarak girilir.
  4. Açık bakiyeler: müşteri ve tedarikçi bakiyeleri, mutabakatla doğrulanarak açılış kaydı olur.
  5. Stok ve ürün ağaçları: üretim şefiyle birlikte, en çok üretilen ürünlerden başlayarak.

Tablolardan toplu aktarımın nasıl yapılacağı Excel'den ücretsiz ERP'ye geçiş ve veri aktarımı yazılarında anlatılıyor. Kurucu bu oturumlarda kendi bilgisinin bir sisteme geçtiğini görür; güven genellikle burada kazanılır.

Aile üyeleri ve çalışanlar hangi ekranları görmeli?

Herkes işinin gerektirdiğini görmeli; aile üyesi olmak tek başına her ekranı görme gerekçesi değildir.

Bu konu aile şirketinde hassastır. Kardeşlerden birinin bordroyu, diğerinin banka bakiyesini görmesi tartışma yaratabilir. Kuralı baştan, kurucunun onayıyla yazmak sonradan çıkacak kırgınlığı önler. Aşağıdaki tablo bir öneridir, her firma kendine göre düzenler:

RolGörmesi gerekenGenellikle kapalı tutulan
Kurucu, yönetimHer şey; özellikle cari bakiyeler, kasa, banka, satış raporlarıYok
MuhasebeFatura, cari, kasa, banka, muhasebe fişleri, bordroÜrün ağacı düzenleme
SatışTeklif, sipariş, irsaliye, müşteri cari ekstresiBordro, banka hesapları
Üretim şefiİş emri, üretim bildirimi, stok, ürün ağacıFiyatlar, cari bakiyeler, bordro
Depo, sevkiyatİrsaliye, stok hareketleri, sayımFiyat, maliyet, finans

Yetki bir kez verilip unutulmamalıdır. Aile üyelerinden biri başka bir göreve geçtiğinde, bir çalışan terfi ettiğinde ya da ayrıldığında rolü aynı gün güncellenir. Yılda bir kez bütün kullanıcı listesinin kurucuyla birlikte gözden geçirilmesi, kimin hangi ekrana neden eriştiğini herkes için açık tutar ve "bunu kim gördü" tartışmalarının önüne geçer.

Rollerin kurulması ve ekran bazında yetkinin nasıl verileceği kullanıcı ve yetki rehberinde.

Aile harcaması ile şirket harcaması nasıl ayrılır?

Ayrı bir kayıtta tutularak: şirket kasasından yapılan ve şirkete ait olmayan her ödeme, ilgili ortağın ya da aile üyesinin adına açılmış bir hesapta izlenir.

Aile şirketlerinde kasadan yapılan özel ödemeler sık görülür ve çoğu zaman "sonra düzeltiriz" diye açıklamasız bırakılır. ERP'ye geçiş bu alışkanlığı görünür yapar, çünkü açıklaması olmayan kasa çıkışı ay sonunda fark olarak kalır. Bu tutarların hangi hesapta izleneceği ve vergisel sonuçları mali müşavirin kararıdır; programın görevi bunları kaybolmadan ve tarihleriyle kaydetmektir. Mali müşavirle iş bölümü ücretsiz ERP ve mali müşavir yazısında.

Geçiş adım adım nasıl planlanır?

Küçük başlayarak ve eski düzeni bir süre yanında tutarak. Aile şirketinde güven, ilk ay kayıtların defterle tuttuğu görüldüğünde oluşur.

  1. Karar ve sorumlu: kurucu kararı ilan eder, proje sorumlusu belirlenir.
  2. Kullanıcılar: herkese kendi kullanıcısı açılır, roller tablodaki gibi dağıtılır.
  3. Bilgi oturumları: müşteri, fiyat, vade ve bakiye bilgisi kurucuyla birlikte yazılır.
  4. İlk modül: genellikle satış ve cari; fatura ve irsaliye programdan kesilir.
  5. Paralel dönem: defter bir ay boyunca tutulmaya devam eder, ay sonunda iki kayıt karşılaştırılır.
  6. Genişleme: stok, satınalma ve üretim sırayla eklenir.
  7. Defterin kapanışı: iki kayıt tuttuğunda defter arşive kalkar; bu kararı da kurucu verir.

Bu sıranın takvimi firmanın büyüklüğüne göre değişir; genel bir çerçeve ücretsiz ERP programı kaç günde devreye alınır yazısında.

Ücretsiz ERP programı aile şirketinde neyi kolaylaştırır?

Karar sürecini. Lisans bedeli olmayınca "bu kadar paraya değer mi" tartışması ortadan kalkar ve konuşma doğrudan işin nasıl yapılacağına geçer.

Aile şirketlerinde yatırım kararları genellikle kurucunun onayına bağlıdır ve yazılıma para vermek, makineye para vermek kadar kolay onaylanmaz; makine görünür, yazılım görünmez. Ücretsiz ERP programı bu engeli kaldırır: ikinci kuşak programı birkaç hafta deneyip kurucuya sonuç gösterebilir, kurucu da ilk raporları gördükten sonra karar verir. Kullanıcı başına ücret olmadığı için depocuya, ustaya, muhasebeciye ayrı kullanıcı açmak da bütçe konusu olmaz.

Kolaylaşmayan tek şey emektir. Kayıtların girilmesi, kuralların yazılması ve eski düzenin bırakılması, ücretli bir programda olduğu kadar zaman ister. Bu yüzden ücretsiz ERP programını seçen aile şirketinin bütçe yerine takvim ayırması, proje sorumlusunun haftalık birkaç saatini bu işe açıkça tahsis etmesi gerekir.

Aile şirketinde sık yapılan geçiş hataları

  • Kurucuyu atlamak: ikinci kuşak programı kurar, kurucu kullanmaz ve eski düzen gizlice sürer.
  • Projeyi herkese vermek: sorumlu yoktur, her bölüm kendi hızında ilerler, kimse bitirmez.
  • Ortak şifre: aile üyeleri aynı kullanıcıyla girer; bir değişikliğin kimden geldiği tartışma konusu olur.
  • Her şeyi herkese açmak: güven göstergesi sanılır ama bordro ve banka bilgisinde kırgınlık yaratır.
  • Defteri erken kapatmak: program tam oturmadan eski kayıt bırakılır, ilk farkta geri dönülür.

Ücretsiz ERP programı bu hataların hiçbirini kendiliğinden önlemez; ama maliyet baskısı olmadığı için geçişi aceleye getirmeden, paralel dönemi gerektiği kadar uzatarak yapmaya imkan verir.

PakERP One'da aile şirketi için hazır olanlar

PakERP One, üretim firmaları için ücretsiz bir ERP programıdır: program ve bulut sunucu 0 ₺, kredi kartı istenmez, kullanıcı ve belge sınırı yoktur. Hesap programın giriş ekranındaki "Ücretsiz hesap oluşturun" ile açılır ve firma kodu hemen verilir. Aile şirketinde işe yarayan yerler:

  1. 13 Kullanıcılar ve 14 Roller: her aile üyesine ve çalışana ayrı kullanıcı; roller ekran ve işlem bazında (görme, ekleme, düzenleme, onaylama) ayarlanır. Kullanıcı sayısı sınırsız olduğu için kimse ortak hesap kullanmak zorunda kalmaz.
  2. 801 Cari Kartlar: sözlü vade anlaşmaları vade günü olarak, özel fiyatlar satış fiyat listesi ve sözleşme olarak girilir.
  3. 802 Cari Ekstre ve 851 Cari Konsol: kurucunun defterdeki bakiyesiyle karşılaştıracağı ekranlar; açık kalemler FIFO ile gösterilir.
  4. Çalışma Alanım, Bugün paneli: vadesi geçen alacak ve borç, bugün teslim edilecekler, taslak belgeler.
  5. Excel şablonları: cari, stok, ürün ağacı ve açık bakiyeler eski programdan ya da tablolardan toplu aktarılır; geçiş desteği verilir.
  6. 1101-1199 İK ve Bordro: bordro ekranları rol ile yalnız yetkili kişilere açılır.
  7. Yedek ve veri sahipliği: sunucuda günlük yedek alınır; istenirse firmanın veritabanı yedeği kendisine verilir.
  8. Program içi sohbet: kullanıcılar arasında kısa mesajlaşma, telefonla sorulan "bu sipariş girildi mi" sorularını azaltır.

Sık Sorulan Sorular

Aile şirketinde ERP'ye geçiş ne kadar sürer?
Süre firmanın büyüklüğüne ve hangi modüllerle başlandığına bağlıdır. Aile şirketinde en uzun süren kısım genellikle yazılım kurulumu değil, kurucunun bilgisinin kayda dökülmesi ve bir aylık paralel dönemdir.
Kurucu bilgisayar kullanmıyorsa ERP işe yarar mı?
Yarar. Kurucunun her gün programa girmesi gerekmez; baktığı birkaç raporun (cari bakiyeler, kasa, sipariş durumu) düzenli olarak önüne gelmesi yeterlidir. Kararı vermesi ve istisna yapmaması programın kullanılmasından daha önemlidir.
Aile üyelerinin maaş bilgisi ERP'de gizlenebilir mi?
Evet, bordro ve personel ekranları rol bazlı yetkiyle yalnızca izin verilen kullanıcılara açılır. Kimin neyi göreceği geçiş başında kurucunun onayıyla yazılmalıdır.
Ücretsiz ERP programında veriler kime ait?
Veriler firmaya aittir. Seçim yaparken verinin nerede tutulduğunu, yedeğin nasıl alındığını ve istenince firmaya teslim edilip edilmediğini sormak gerekir.
Aile şirketinde ERP projesini kim yürütmeli?
Günlük işin içinde olan, bilgisayarla rahat çalışan ve ailede sözü dinlenen tek bir kişi. Karar kurucuda kalmalı, yürütme ise bu kişide toplanmalıdır.
PE
PakERP One EkibiÜcretsiz ERP rehberleri, programı geliştiren ekip tarafından yazılır. Son güncelleme: .

Ücretsiz ERP'yi kendi verinizle deneyin

PakERP One masaüstü program ve bulut sunucu ücretsiz; kullanıcı ve modül sınırı yok, hesap programın içinden açılır.