ERP devreye alma proje planı, programın kurulmasından ilk ay kapanışına kadar yapılacak işleri hafta hafta, sorumlusu ve çıktısıyla gösteren takvimdir. Orta büyüklükte bir üretim firmasında tipik akış şöyledir: kapsam ve roller, tanımlar, kart aktarımı, ürün ağaçları, belge akışı provası, e-belge testi, eğitim, sayım ve açılış bakiyeleri, canlı başlangıç ve ilk ay kapanışı. Canlıya geçiş, önceden yazılmış bir kontrol listesinin tamamı karşılanınca yapılır.
Ekim'in ilk haftası. Yönetim, yeni yıla yeni programla girmek istiyor. Takvimde on iki hafta var; arada bir bayram tatili, bir müşteri denetimi ve yıl sonu sayımı. Programı kurmak bir gün sürüyor, ama on iki haftanın nasıl doldurulacağını kimse yazmamış. İki hafta sonra herkes "geçen hafta ne yapmıştık" diye soruyor.
ERP projeleri nadiren teknik sebeple gecikir; çoğu zaman sahibi belli olmayan işler, son haftaya kalan sayım ve verisi temizlenmemiş kartlar yüzünden gecikir. Aşağıda devreye alma için rol dağılımı, hafta hafta örnek bir plan, canlıya geçiş tarihinin seçimi ve geçiş öncesi kontrol listesi anlatılıyor. Geçişin genel çerçevesi için ERP Geçiş Rehberi, sürenin neye bağlı olduğu için Kaç Günde Devreye Alınır? yazısına bakabilirsiniz.
Tam boyutİçindekiler
- Devreye alma planı neden hafta hafta yazılmalı?
- Projede kim hangi rolü üstlenir?
- On iki haftalık örnek plan nasıl görünür?
- Canlıya geçiş tarihi nasıl seçilir?
- Canlıya geçmeden önce hangi kontroller yapılır?
- Eski programla paralel çalışmak gerekir mi?
- Sık yapılan hatalar
- PakERP One'da devreye alma adımları
- Sık sorulan sorular
Devreye alma planı neden hafta hafta yazılmalı?
Çünkü ERP projesindeki işlerin çoğu birbirine bağlıdır ve bir haftalık kayma, sonraki her işi kaydırır. Ay bazında yazılmış bir plan bu kaymayı ancak ay sonunda gösterir.
Örneğin stok kartları temizlenmeden ürün ağaçları girilemez, ağaçlar girilmeden iş emri denenemez, iş emri denenmeden üretim ekibi eğitilemez. Bu zincirde bir halka iki hafta geç kalırsa, canlıya geçiş tarihi de iki hafta kayar; ama bu ancak haftalık bir planla zamanında fark edilir.
Haftalık plan, ayrıca toplantıyı kısaltır. Her hafta tek bir soru sorulur: bu haftanın çıktısı hazır mı? Hazır değilse neden, ve hangi sonraki işi etkiliyor?
Projede kim hangi rolü üstlenir?
Her işin tek bir sahibi olur. Küçük firmalarda aynı kişi birden fazla rol üstlenebilir; ama bir rolün sahipsiz kalması, o rolün işinin son haftaya kalması demektir.
| Rol | Kim? | Görevi |
|---|---|---|
| Proje sahibi | Patron ya da genel müdür | Kapsam ve tarih kararı, öncelik çatışmalarını çözmek |
| Proje yürütücüsü | Programı en iyi öğrenecek bir çalışan | Haftalık planı izlemek, soruları toplamak, kararları kaydetmek |
| Modül sorumluları | Satış, satınalma, depo, üretim, muhasebe birimlerinden birer kişi | Kendi biriminin kartlarını, belge akışını ve eğitimini yürütmek |
| Mali müşavir | Dış | Hesap planı, açılış bakiyeleri, e-belge geçiş tarihi onayı |
| Destek | Program tarafı | Kurulum, aktarım ve entegrasyon desteği |
Modül sorumluları, kendi birimlerindeki "bizde iş böyle yürür" bilgisinin sahibidir. Satınalmadaki onay sırası, depodaki raf düzeni, muhasebedeki kapanış alışkanlığı yazılı değildir; programa ancak bu kişiler aracılığıyla taşınır. Bu yüzden modül sorumlusu, o birimin en kıdemli kişisi değil, işi en iyi anlatabilen kişi olmalıdır. Proje yürütücüsünün haftada belli bir süreyi yalnız bu işe ayırabilmesi gerekir. Günlük işinin üstüne "boş kaldıkça" verilen bir proje, boş zaman hiç gelmediği için ilerlemez.
Devreye alma projelerinde en sık kayan iş kart temizliğidir; çünkü işin büyüklüğü ancak Excel açılınca görülür. Planın ilk haftasında stok ve cari listesini çıkarıp kabaca kaç kartın temizlenmesi gerektiğini saymak, takvimin geri kalanını gerçekçi kılar.
On iki haftalık örnek plan nasıl görünür?
Aşağıdaki takvim, orta büyüklükte bir üretim firması için bir örnektir; hafta sayısı firmanın büyüklüğüne, veri temizliğine ve e-belge durumuna göre kısalır ya da uzar.
| Hafta | İş | Çıktı |
|---|---|---|
| 1 | Kapsam, roller, canlıya geçiş tarihi | Yazılı kapsam ve takvim |
| 2 | Tanımlar: kullanıcılar, roller, depolar, belge serileri, birimler | Kullanıcılar giriş yapabiliyor |
| 3 | Cari kartların temizlenmesi ve aktarımı | Cari listesi tam, mükerrer yok |
| 4 | Stok kartlarının temizlenmesi ve aktarımı | Stok listesi tam, kodlar kurala uygun |
| 5 | Ürün ağaçları ve rotalar | Çok satan ürünlerin ağacı girilmiş |
| 6 | Belge akışı provası: tekliften tahsilata, talepten ödemeye, iş emrinden sevke | Deneme belgeleri, bulunan sorunların listesi |
| 7 | e-Belge entegratör ayarları ve test gönderimi | Test belgeleri entegratörde görülüyor |
| 8 | Rol bazlı eğitim | Her kullanıcı kendi belgesini kesebiliyor |
| 9 | Sayım, açılış stokları, cari ve kasa-banka açılış bakiyeleri | Açılış bakiyeleri mali müşavirle mutabık |
| 10 | Canlı başlangıç | Bütün yeni belgeler yeni programda |
| 11 | Yakın takip, eksiklerin giderilmesi | Günlük sorun listesi kapanıyor |
| 12 | İlk ay kapanışı ve değerlendirme | Ay sonu raporları alındı, açık işler listesi |
Kart temizliği iki haftaya sığmıyorsa sorun plan değil verinin kendisidir; o zaman çok satan ve aktif kalemlere öncelik verilir, gerisi canlı başlangıçtan sonra tamamlanır. Kartların aktarım sırası Excel ile Toplu Veri Aktarımı yazısında.
Canlıya geçiş tarihi nasıl seçilir?
Ay başı, sayım yapılabilecek ve sevkiyatın en yoğun olmadığı bir tarih seçilir. Ay ortasında geçmek, o ayın kayıtlarını iki programa bölmek demektir.
- Ay başı ya da mali dönem başı: ay sonu raporları tek programdan alınır.
- Sayım günü: açılış stoku, geçişten hemen önceki sayımdan gelir. Sayım haftasonuna denk getirilirse üretim durmaz.
- Yoğun dönem dışı: yıl sonu sevkiyatı, büyük müşteri denetimi ya da tatil dönüşü ilk hafta seçilmez.
- e-Belge serisi: yeni programdan kesilecek ilk e-belgenin numarası, eski programın son numarasının devamı olmalıdır; iki programdan aynı seriyle belge kesilmez.
Yeni programda ilk gün kesilecek belgeler de önceden belirlenir: açık satış siparişleri, bekleyen satınalma siparişleri ve açık iş emirleri ya yeni programa taşınır ya da eski programda kapatılır. Bu liste yoksa ilk sabah sevkiyat, siparişini bulamadığı için durur. Tarih bir kez ilan edildikten sonra yalnız proje sahibi değiştirebilir. Her hafta tartışılan bir tarih, ekipte "nasılsa kayar" düşüncesini doğurur.
Canlıya geçmeden önce hangi kontroller yapılır?
Geçiş kararı tarihe değil kontrol listesine bağlanır. Listedeki her madde "evet" değilse geçiş ertelenir ya da eksik madde geçiş sonrasına yazılı olarak bırakılır.
- Bütün kullanıcılar kendi rolüyle giriş yapabiliyor ve yetkileri denendi.
- Aktif cari ve stok kartları tam; mükerrer kart kalmadı.
- Çok satan ürünlerin ürün ağacı ve rotası girildi, bir deneme iş emri baştan sona işlendi.
- Tekliften faturaya ve talepten alış faturasına birer deneme belge zinciri tamamlandı.
- e-Belge test gönderimi başarılı; seri ve numara devamlılığı kontrol edildi.
- Sayım yapıldı, açılış stokları girildi; cari, çek ve kasa-banka açılış bakiyeleri mutabık.
- Her birimden en az bir kişi eğitimini tamamladı ve kendi belgesini kesti.
- İlk iki hafta için günlük sorun toplama düzeni ve sorumlusu belli.
Eğitimin rol rol nasıl planlandığı Personel Eğitim Planı yazısında.
Eski programla paralel çalışmak gerekir mi?
Uzun süreli paralel çalışma önerilmez; geçişten sonra eski program yalnız bakmak için açık kalır. Aynı belgeyi iki programa birden girmek, personelin iş yükünü ikiye katlar ve iki kayıt arasında fark çıktığında hangisinin doğru olduğu tartışılır.
Bunun yerine geçişten önceki prova haftası paralel çalışmanın görevini görür: gerçek bir haftanın belgeleri yeni programa deneme olarak girilir ve sonuçlar eski programla karşılaştırılır. Geçişten sonra ise eski programdan yeni belge kesilmez; geçmiş belgelere bakmak gerekirse salt okunur olarak açılır.
Sık yapılan hatalar
- Proje yürütücüsü atamamak: herkes biraz ilgilenir, kimse sahiplenmez.
- Veri temizliğini aktarıma bırakmak: kirli kartlar yeni programa aynen taşınır.
- Sayımı son güne bırakmak: açılış stoku tutmaz, ilk ay negatif stoklarla geçer.
- Bütün modülleri aynı gün açmak: küçük ekiplerde bir sorun diğerlerini de durdurur; gerekiyorsa üretim ve maliyet ikinci aşamaya bırakılır.
- Eğitimi canlıya geçiş haftasına sıkıştırmak: ilk günler soru yağmuruyla geçer.
- Tarihi sürekli tartışmak: ekip planı ciddiye almaz.
PakERP One'da devreye alma adımları
PakERP One'da program ve bulut sunucu ücretsizdir; hesap programın giriş ekranından açılır ve firma kodu anında verilir. Planın haftaları şu ekranlara karşılık gelir:
- Hafta 1: giriş ekranındaki "Demo hesabını inceleyin" ile örnek bir üretim firmasının verisi kayıt olmadan gezilir; ekip belge akışını önce orada görür.
- Hafta 2: 13 Kullanıcılar, 14 Roller, 320 Depolar, 17 Belge Serileri.
- Hafta 3-4: cari ve stok kartlarında "İçeri Aktar ▾" ile Türkçe başlıklı Excel şablonu indirilir, doldurulup yüklenir; hatalı satırlar nedeniyle listelenir.
- Hafta 5: 8107 Ürün Ağacı şemasında ağaç ve rota birlikte kurulur.
- Hafta 7: 965 Entegratör Ayarları; entegratör hizmet bedeli firmanın entegratörle yaptığı sözleşmeye bağlıdır.
- Hafta 9: 310 sayım fişi ve 329 Depo Bakiye Düzeltme ile açılış stokları.
Sahada üretim bildirimi için Android "PakERP One Üretim" uygulaması kurulur. Kurulum, e-belge entegrasyonu ve eski program aktarımı için destek ayrı ve ücretli bir hizmettir. Veri her zaman Araçlar menüsündeki yedeklemeyle okunur bir Excel dosyası olarak alınabilir.
Konuyla ilgili: ERP'ye Geçişte Açılış Bakiyeleri Nasıl Aktarılır?.